تزریق عضلانی – راهنمای تصویری و محل تزریق
- یاد میگیرید چگونه محل مناسب تزریق عضلانی را انتخاب کنید.
- خواهید آموخت مراحل عملی آمادهسازی و اجرای تزریق عضلانی را انجام دهید.
- یاد میگیرید داروهای رایج و کاربردی برای تزریق عضلانی را تشخیص دهید.
- میآموزید علائم طبیعی و هشدار دهنده پس از تزریق را شناسایی کنید.
- با مزایا، محدودیتها و کاربردهای تزریق عضلانی در مقایسه با تزریق وریدی آشنا میشوید.
- یاد خواهید گرفت از دو تکنیک اصلی تزریق عضلانی بهدرستی استفاده کنید.

مطالب مجله فرادرس را در جستجوی گوگل سریعتر ببینید
تزریق عضلانی چیست ؟

محل تزریق عضلانی کجاست ؟
عضله دلتوئید بازو، عضله کناری ران (وستاس لترال)، عضله پهلو و بخشهای بالایی عضله سرینی بهترین قسمتهای بدن برای تزریق عضلانی هستند.
- عضله دلتوئید: عضله دلتوئید بافت ماهیچه اسکلتی مثلثی شکلی در بخش بالای بازو است که استخوان بازو را به تنه متصل میکند. این عضله بیشتر برای تزریق واکسنها استفاده میشود. حجم کم عضله دلتوئید عامل محدودکنندهای برای میزان داروی تزریقی است. معمولا بیشتر از ۱ سیسی (میلیلیتر) مایع نمیتوان به این عضله تزریق کرد. محل دقیق تزریق به عضله دلتوئید فاصله ۲ انگشت پایینتر از «زائده استخوان ترقوه» (Acromion Process) است.

عضله دلتوئید بازو یکی از متداولترین محلهای تزریق عضلانی به ویژه در کودکان است. - عضله ران: در مواقعی از عضله وستوس لترال یا چهارسر ران برای تزریق عضلانی استفاده میشود که امکان تزریق به سایر عضلهها وجود ندارد یا خود فرد تزریق را انجام میدهد. در این روش ران را به سه قسمت تقسیم میکنند. محل دقیق تزریق به ران بخش خارجی و بالای قسمت دوم است.

- عضله پهلو: ماهیچه ونتروگلوتال یا شکمی-سرینی در بخش بالایی-کناری- خارجی لگن قرار دارد. این ماهیچه از تارهای ماهیچهای زیادی تشکیل شده است که عمق بافت را افزایش میدهد و تار عصبی یا رگ خونی اصلی نزدیک آن وجود ندارد. به همین دلیل ایمنترین عضله برای تزریق داروهای محلول به بزرگسالان و کودکان بالای ۷ ماه است. برای پیدا کردن منطقه دقیق این تزریق کف دست را به شکلی روی پهلوی فرد قرار میدهیم که ساعد به سمت کف پا و انگشتان به سمت سر فرد قرار گیرد. در این حالت انگشت شست طرف کشاله ران قرار دارد و اشتخوان لگن را زیر انگشت اشاره حس میکنید. انگشست اشاره و میانه را از هم جدا کنید. محل دقیق تزریق عضله ناحیه V شکل ایجاد شده بهوسیله دو انگشت است. این عضله بهترین محل تزریق برای محلولهای روغنی است.

- عضله سرینی: عضله سرینی پشتی سالها یکی از مناطق اصلی تزریق عضلانی در مراکز درمانی بود. یکی از خطرات این عضله نزدیکی آن به عصب سیاتیک (مجموع پنج عصب انتهایی نخاع) است. به همین دلیل جای خود را به عضله ونتروگلوتال داد.

نحوه تزریق عضلانی

پس از خشک شدن پوست الکل زده شده، از دو روش میتوان تزریق را انجام داد که در هر دو روش زاویه تزریق ۹۰ درجه است.
- در روش اول سوزن سریع شبیه پرتاپ دارت وارد ناحیه تزریق میشود. پس از ورود سوزن به پوست با یک دست محفظه سرنگ را در محل تزریق نگه میداریم تا از حرکت سوزن در پوست و آسیب بافت فرد جلوگیری شود. از دست دیگر برای فشار پیستون و خارج کردن محلول تزریق استفاده میکنیم. پس از تخلیه کامل دارو سوزن را در همان زاویه ۹۰ درجه و به آرامی از بافت خارج میکنیم. پس از خارج کردن سوزن مقداری گاز استریل روی محل تزریق قرار داده و محل تزریق را به آرامی فشار میدهیم.

- برای اطمینان از ورود سوزن به بافت ماهیچهای میتوان از روش Z استفاده کرد. در این روش با قرار دادن دست روی بافت محل تزریق و فشار آن به یک طرف، آرایش بافتها در محل تزریق شبیه حرف Z انگلیسی میشود. سپس از سوزن با زاویه ۹۰ درجه نسبت به پوست وارد بدن شده و دارو تخلیه خواهد شد. مراحل بعدی این روش تزریق شبیه روش اول است.

جدول زیر اندازه سوزن و حجم مناسب تزریق در کودکان و بزرگسالان را نشان میدهد.
| محل تزریق | نوزاد | کودک نوپا | کودک | بزرگسال |
| عضله ران |
۱٫۵ سانتیمتر ۰٫۵ سیسی |
۱٫۵ تا ۲٫۵ سانتیمتر ۰٫۵ تا ۱ سیسی |
۲٫۵ سانتیمتر ۱ تا ۲ سیسی |
۲٫۵ تا ۷٫۵ سانتیمتر ۱ تا ۵ سیسی |
| عضله پهلو |
۱٫۵ سانتیمتر ۰٫۵ سیسی |
۱٫۵ تا ۲٫۵ سانتیمتر ۰٫۵ تا ۱ سیسی |
۲٫۵ سانتیمتر ۱ تا ۲ سیسی |
۲٫۵ تا ۷٫۵ سانتیمتر ۱ تا ۵ سیسی |
| عضله دلتوئید | پیشنهاد نمیشود. |
۱٫۵ تا ۲٫۵ سانتیمتر ۰٫۵ تا ۱ سیسی |
۱٫۵ تا ۲٫۵ سانتیمتر ۰٫۵ تا ۱ سیسی |
۲٫۵ تا ۷٫۵ سانتیمتر ۰٫۵ تا ۲ سیسی |
| عضله سرینی پشت | پیشنهاد نمیشود. | پیشنهاد نمیشود. |
۱٫۲ تا ۳٫۸ سانتیمتر ۱٫۵ تا ۲ سیسی |
۲٫۵ تا ۷٫۵ سانتیمتر ۱ تا ۵ سیسی |
چه داروهایی به عضله تزریق می شود ؟

متاکاربامول یکی دیگر از داروهای تسکین درد و اسپاسم عضله است که به روش عضلانی یا وریدی توسط فرد متخصص تزریق میشود.
تزریق عضلانی دگزامتازون

عوارض جانبی تزریق عضلانی چیست ؟
درد، تورم و سوزش خفیف علائم معمولی است که ممکن است پس از تزریق عضلانی در بیمار ایجاد شود. اما برخی علائم ممکن است به دلیل حساسیت دارویی یا درست انجام نشدن فرایند تزریق ایجاد شود.
- درد شدید محل تزریق
- بیحسی یا سوزش
- قرمزی، تورم و گرم شدن شدیی محل تزریق
- آبسه، ترشح مایع یا عفونت از محل تزریق
- خونریزی طولانی
- ورم صورت یا دشواری تنفس
تفاوت تزریق عضلانی و وریدی
مطالب مجله فرادرس را در جستجوی گوگل سریعتر ببینید














مطالب بسیار اموزنده و مفید بود،سپاس از نگارنده
اگه تزریق واکسن در بزرگسال به نحوی بود که نمیشد به عضله دلتوئید زده بشه یعنی فرد سوءتغذیه داشته باشه و عضله ای نیست و عملا پوسته . میشه واکسن رو به ران تزریق کرد؟