آموزش ساخت ربات تلگرام با پایتون — از صفر تا صد

آخرین به‌روزرسانی: ۱ آذر ۱۴۰۰
زمان مطالعه: ۹ دقیقه

در این مقاله قصد داریم یک بات تلگرام ساده با استفاده از پایتون بسازیم و آن را روی سرور Heroku منتشر کنیم. تلگرام نیز در ظاهر مانند بسیاری از اپلیکیشن‌های پیام‌رسانی دیگر است. این اپلیکیشن خود را به صورت یک برنامه امن، سریع، بدون تبلیغ و غیره تبلیغ می‌کند. با این وجود، یک ویژگی هست که قطعاً آن را از اپلیکیشن‌های مشابه متمایز می‌سازد و آن بات‌ها هستند.

ربات تلگرام چیست؟

بات‌ها را می‌توان یک حساب کاربری خودکار دانست که می‌توانند برخی کارهای جالب برای ما انجام دهند. برای نمونه اگر می‌خواهید لینکی به یک ویدئوی یوتیوب را در یک گروه به اشتراک بگذارید؛ اما هنوز چنین لینکی ندارید، می‌توانید از یک بات کمک بگیرید. بدون استفاده از بات باید مراحل زیر را طی کنید:

  • وب‌سایت یوتیوب را در مرورگر وب خود باز کنید.
  • به دنبال ویدئویی که می‌خواهید به اشتراک بگذارید، بگردید.
  • گزینه share via… را انتخاب کنید و امیدوار باشید که اپلیکیشن موردنظرتان در فهرست اشتراک یوتیوب باشد.
  • به اپلیکیشن پیام‌رسانی خود بازگردید و لینک را به اشتراک بگذارید.

البته اغلب ما به این فرایند عادت کرده‌ایم و به خوبی از آن استفاده می‌کنیم؛ اما اگر بک بات تلگرامی داشته باشید:

  • زمانی که در حال ارتباط با افراد مختلف درون اپلیکیشن تلگرام هستید.
  • کلمه vid@ را به همراه ویدئویی که دوست دارید یافته و به اشتراک بگذارید وارد می‌کنید.
  • دکمه ارسال را می‌زنید تا ویدیو به اشتراک گذاشته شود.

مطمئناً موافق هستید که روش دوم بسیار آسان‌تر و کاربرپسندتر است و به زمان کمتری هم نیاز دارد. این تنها یک نمونه از قابلیت‌های بات‌ها است. تلگرام با ایجاد امکان بات به کاربران، کاری بسیار عالی انجام داده است. اگر بپرسید دلیل عالی بودن این امر چیست، باید پاسخ داد که این بهترین روش برای دریافت ایده API ها محسوب می‌شود.

چگونه اولین بات تلگرام را با پایتون بسازیم؟

برای ساخت ربات تلگرام با پایتون، نیاز است که مراحل زیر را طی کنید.

اکانت تلگرام بسازید.

قبل از هر چیز باید یک حساب در تلگرام داشته باشید. پیشنهاد می‌کنیم جهت تست مفاهیم پایه از نسخه کلاینت وب تلگرام (+) استفاده کنید.

به botFather پیام بدهید و بات جدید بسازید.

اپلیکیشن تلگرام را باز کنید و به دنبال عبارت botFather بگردید و چت را آغاز کنید. دستور newbot/ را ارسال کرده و دستورالعمل‌ها را پیگیری کنید. پس از تکمیل کردن مراحل اولیه موارد زیر را خواهید داشت:

  • توکن مخصوص شما
  • URL برای API تلگرام (+)
  • لینکی به مستندات بات‌های تلگرام (+)

اینک بات ما ایجاد شده است؛ اما کاملاً منفعل است.

با بات خود گفتگو کنید.

ابتدا باید یک مکالمه با بات خود آغاز کنیم. بخش جستجو را باز کرده و نام بات خود را در آن وارد کنید. با کلیک روی دکمه start/ یک گفتگو با بات خود آغاز کنید. مثلاً چیزی مانند hello را وارد کنید. این پیام مهم است، زیرا نخستین به‌روزرسانی بات قرار است دریافت شود.

اگر این نخستین بار است که می‌خواهید یک API بسازید، می‌توانید با استفاده از مرورگر خود به سرعت ایده کلی را دریافت کنید. یک برگه در مرورگر خود باز کنید و به این آدرس (+) بروید. وقتی آدرس فوق را در مرورگر وب خود باز می‌کنید، یک درخواست به سرور تلگرام ارسال می‌شود که با JSON به آن پاسخی ارسال می‌شود. این پاسخ شبیه یک دیکشنری در پایتون است. در واقع باید چیزی مانند زیر را ببینید:

{"ok":true,"result":[{"update_id":523349956,
"message":{"message_id":51,"from":{"id":303262877,"first_name":"YourName"},"chat":{"id":303262877,"first_name":"YourName","type":"private"},"date":1486829360,"text":"Hello"}}]}

اگر مستندات بات‌ها را باز کرده و به متد sendMessage/ مراجعه کنید، متوجه خواهید شد که این متد 2 پارامتر اضافی به نام‌های chat_id و text دارد. در نوار جستجوی مرورگر خود می‌توانید پارامترها را با استفاده از ? برای پارامتر اول و & برای پیام‌های بعدی به همدیگر زنجیره کنید. بدین ترتیب یک پیام به صورت زیر خواهد بود:

/sendMessage?chat_id=303262877&text=test

آی دی بات خود را وارد کنید.

تلاش کنید با جایگزینی آی‌دی بات خود به جای کلمه chat_id پاسخی از بات خود دریافت کنید. برای مثال اگر آی‌دی بات شما به صورت 303262877 باشد، و برای پارامتر text نیز از Hello استفاده کنید، درخواست شما به صورت زیر در خواهد آمد:

https://api.telegram.org/bot<token>/sendMessage?chat_id=303262877&text=Hello

آماده‌سازی پایتون برای ساخت بات تلگرام

اگر روی ویندوز کار می‌کنید و پایتون روی سیستم شما نصب نیست، می‌توانید آن را از این آدرس (+) دریافت کنید. مهم نیست از نسخه 2 یا 3 پایتون استفاده می‌کنید؛ اما ما در مثال‌های زیر از نسخه 3 پایتون استفاده کرده‌ایم.

اگر سیستم عامل شما مک یا لینوکس است، احتمالاً هر دو نسخه پایتون و یا دست‌کم نسخه 2 آن روی سیستم شما نصب شده است. مرحله بعدی نصب pip است. پایتون 2.7.9 و بالاتر و پایتون 3.4 و بالاتر شامل pip نیز هستند.

اگر روی مک یا لینوکس کار می‌کنید، احتمالاً pip روی سیستم نصب شده است. این وضعیت را با وارد کردن دستور pip — version در ترمینال می‌توانید بررسی کنید. اگر pip نصب نیست می‌توانید روی لینوکس‌های مبتنی بر دبیان با استفاده دستور زیر آن را نصب کنید:

 sudo apt-get install python-pip

بخش دشوار قضیه این است که نسخه‌های مختلف پایتون از نسخه‌های خاص pip استفاده می‌کنند. روی مک می‌توانید از دستورالعمل‌های این صفحه استک‌اورفلو (+) استفاده کنید. روی ویندوز باید اسکریپت get-pip.py، را دانلود کرده و با رفتن به دایرکتوری که pip را نصب کرده‌اید روی cmd، دستور زیر را اجرا کنید:

 python get-pip.py

این دشوارترین بخش قضیه است. سپس باید بسته‌های مورد نیاز را با استفاده از pip نصب کنید. از دستور زیر استفاده کنید:

 pip install requests

مرحله بعدی اختیاری است؛ اما استفاده از آن کمک بزرگی خواهد کرد. برنامه PyCharm را نصب کنید.

کدنویسی ربات با پایتون

اگر ایده API برای شما روشن شده است و همه ابزارهای مورد نیاز را نیز گردآوری کرده‌اید، می‌توانید یک اسکریپت پایتون بنویسید که به بررسی به‌روزرسانی‌های بات و پاسخ دادن با متن‌های مورد نظر بپردازد.

قبل از هر چیز بات ما باید به‌روزرسانی‌ها را بررسی کند. پیام ما می‌تواند به عنوان جدیدترین به‌روزرسانی تلقی شود. با این وجود، getUpdates همه به‌روزرسانی‌های 24 ساعت اخیر را باز می‌گرداند. یک اسکریپت کوچک برای دریافت جدیدترین به‌روزرسانی ایجاد می‌کنیم.

import requests

url = "https://api.telegram.org/bot<token>/"

def get_updates_json(request):  
    response = requests.get(request + 'getUpdates')
    return response.json()

def last_update(data):  
    results = data['result']
    total_updates = len(results) - 1
    return results[total_updates]

دیکشنری به‌روزرسانی‌ها (updates) شامل 2 عنصر ok و results است. بخش result مورد علاقه ما است چون شامل فهرستی از همه به‌روزرسانی‌هایی است که در طی 24 ساعت اخیر دریافت کرده‌ایم.

برای بررسی اطلاعات بیشتر در مورد کتابخانه requests به این آدرس (+) مراجعه کنید. اساسی‌ترین ایده این است که هر زمان بخواهید اطلاعاتی را روی سرور دریافت، به‌روزرسانی یا حذف کنید، باید درخواستی برای دریافت پاسخ به سرور ارسال کنید.

در مرحله بعد 2 تابع دیگر اضافه می‌کنیم. تابع نخست chat_id را از update دریافت می‌کند و تابع دوم پیامی را ارسال خواهد کرد.

def get_chat_id(update):  
    chat_id = update['message']['chat']['id']
    return chat_id

def send_mess(chat, text):  
    params = {'chat_id': chat, 'text': text}
    response = requests.post(url + 'sendMessage', data=params)
    return response

chat_id = get_chat_id(last_update(get_updates_json(url)))

send_mess(chat_id, 'Your message goes here')

به خاطر دارید که پارامترها با استفاده از ? و & به هم زنجیر می‌شدند. همین وضعیت در مورد افزودن دیکشنری به عنوان پارامتر اختیاری دوم به درخواست‌های تابع get/post نیز صدق می‌کند.

اسکریپت آماده است. با این وجود، هنوز فاصله زیادی با یک اسکریپت کامل دارد. یکی از نواقص اصلی این است که هر بار که می‌خواهیم یک پیام به بات ارسال کنیم باید آن را اجرا کنیم. این وضعیت را در ادامه اصلاح می‌کنیم. برای این که بات ما به سرور گوش دهد و به‌روزرسانی‌ها را برای آغاز حلقه اصلی دریافت کند باید یک دستور sleep ایمپورت شده از time را درست پس از ایمپورت کردن درخواست‌ها اضافه کنیم:

def main():  
    update_id = last_update(get_updates_json(url))['update_id']
    while True:
        if update_id == last_update(get_updates_json(url))['update_id']:
           send_mess(get_chat_id(last_update(get_updates_json(url))), 'test')
           update_id += 1
    sleep(1)

if __name__ == '__main__':  
    main()

با این که یک timeout به مقدار 1 ثانیه اضافه کرده‌ایم، مثال فوق باید تنها به منظور تست کردن استفاده شود چون مقدار polling آن کوتاه است. این وضعیت برای سرورهای تلگرام مناسب نیست و باید از آن اجتناب کرد. دو روش برای دریافت به‌روزرسانی‌ها به وسیله api بات وجود دارد که یکی polling طولانی و دیگری وب‌هوک است. با این وجود اگر با استفاده از یک متد getUpdates به بررسی به‌روزرسانی‌ها بدون هیچ پارامتری بپردازیم، می‌توانیم از polling کوتاه استفاده کنیم.

به محض این که شروع به استفاده از mainloop در اسکریپت خود بکنیم باید از polling بلند استفاده کنیم. برای این که اسکریپت ما از polling بلند استفاده کند باید تابع اول را با افزودن پارامتر timeout اصلاح کنیم.

خود timeout باعث نمی‌شود که اسکریپت ما با فراوانی کمتری به بررسی به‌روزرسانی‌ها بپردازد، بلکه timeout تنها در صورتی کار می‌کند که به‌روزرسانی جدیدی وجود نداشته باشد. اگر می‌خواهید تعیین کنید که به‌روزرسانی خاصی قبلاً مشاهده شده است، باید یک پارامتر «افست» (offset) اضافه کنید.

def get_updates_json(request):  
    params = {'timeout': 100, 'offset': None}
    response = requests.get(request + 'getUpdates', data=params)
    return response.json()

در حال حاضر، این بات باید بدون اشکال کار کند؛ با این وجود می‌توانیم کل کد را اندکی بیشتر اصلاح کنیم. گنجاندن همه تابع‌هایی که تا به اینجا استفاده کرده‌ایم در یک کلاس ایده مناسبی به نظر می‌رسد. بنابراین نسخه اصلاح شده باید چیزی شبیه زیر باشد:

import requests  
import datetime

class BotHandler:

def __init__(self, token):
        self.token = token
        self.api_url = "https://api.telegram.org/bot{}/".format(token)

def get_updates(self, offset=None, timeout=30):
        method = 'getUpdates'
        params = {'timeout': timeout, 'offset': offset}
        resp = requests.get(self.api_url + method, params)
        result_json = resp.json()['result']
        return result_json

def send_message(self, chat_id, text):
        params = {'chat_id': chat_id, 'text': text}
        method = 'sendMessage'
        resp = requests.post(self.api_url + method, params)
        return resp

def get_last_update(self):
        get_result = self.get_updates()

if len(get_result) > 0:
            last_update = get_result[-1]
        else:
            last_update = get_result[len(get_result)]

return last_update

اکنون مرحله نهایی است که متغیرها را اعلان کرده و برخی رفتارها را به بات خود آموزش دهیم. ایده ما ساخت یک بات است که روزی یک بار به شما سلام کند، و بسته به زمان روز، پاسخ متفاوتی بدهد. اگر می‌خواهید این اسکریپت را امتحان کنید باید import datetime را در خط پس از import requests اضافه کنید و کد زیر را به اسکریپت اضافه نمایید:

greet_bot = BotHandler(token)  
greetings = ('hello', 'hi', 'greetings', 'sup')  
now = datetime.datetime.now()

def main():  
    new_offset = None
    today = now.day
    hour = now.hour

while True:
        greet_bot.get_updates(new_offset)

last_update = greet_bot.get_last_update()

last_update_id = last_update['update_id']
        last_chat_text = last_update['message']['text']
        last_chat_id = last_update['message']['chat']['id']
        last_chat_name = last_update['message']['chat']['first_name']

if last_chat_text.lower() in greetings and today == now.day and 6 <= hour < 12:
            greet_bot.send_message(last_chat_id, 'Good Morning  {}'.format(last_chat_name))
            today += 1

elif last_chat_text.lower() in greetings and today == now.day and 12 <= hour < 17:
            greet_bot.send_message(last_chat_id, 'Good Afternoon {}'.format(last_chat_name))
            today += 1

elif last_chat_text.lower() in greetings and today == now.day and 17 <= hour < 23:
            greet_bot.send_message(last_chat_id, 'Good Evening  {}'.format(last_chat_name))
            today += 1

new_offset = last_update_id + 1

if __name__ == '__main__':  
    try:
        main()
    except KeyboardInterrupt:
        exit()

از این جا به بعد هزاران روش برای سفارشی‌سازی بات وجود دارد. برای نمونه می‌توانید از برخی متدهای رسانه‌ای استفاده کنید یا افزودن دکمه‌های custom را بررسی کنید.

انتشار و استفاده عملی از بات تلگرام

مرحله نهایی ساخت یک بات واقعی، انتشار آن روی یک سرور است. احتمالاً شما سرور ندارید و قصد هم ندارید سروری بخرید و چنین الزامی هم برای شما وجود ندارد. راه‌حل‌های ابری زیادی وجود دارند که می‌توانند از اپلیکیشن شما به صورت رایگان میزبانی کنند. در ادامه روش انتشار این اسکریپت کوچک روی کلود Heroku را آموزش می‌دهیم.

ابتدا باید یک حساب کاربری در وب‌سایت گیت‌هاب داشته باشید. این حساب کاربری در صورتی که به برنامه‌نویسی علاقه‌مند باشید یک امر ضروری محسوب می‌شود. علاوه بر حساب کاربری در گیت‌هاب باید git را نیز نصب کنید.

برای نصب git دستور زیر را روی لینوکس‌های مبتنی بر دبیان اجرا کنید:

 sudo apt-get install git-all

در مورد سیستم‌های عامل دیگر نیز می‌توانید گیت را برای ویندوز از این آدرس (+) و برای مک از این آدرس (+) دانلود کنید. سپس یک حساب کاربری در Heroku (+) باز کنید. در ادامه Virtualenv را با استفاده از دستور زیر نصب کنید:

pip install virtualenv

اکنون باید اندکی فایل‌ها خود را سازماندهی کنیم. به این منظور یک پوشه ایجاد کرده و در ادامه Terminal/CMD را باز کنید و به پوشه مورد نظر بروید. Virtualenv را در پوشه جدید ایجاد کرده و دستور زیر را وارد کنید:

 virtualenv my_env

نام این محیط مجازی اهمیت چندانی ندارد، با این وجود بهتر است به اندازه کافی گویا باشد. به پوشه my_env بروید. در مرحله بعد باید ریپازیتوری گیت خود را کلون کنید. به این منظور دستور زیر را وارد کنید:

$ git clone https://github.com/yourprofilename/yourreponame

اسکریپت خود را در پوشه کلون گیت قرار دهید. سپس به پوشه my_env بروید و با استفاده از دستور زیر یک محیط مجازی ایجاد کنید:

ویندوز:

 scripts\activate.bat

لینوکس/مک:

source bin/activate

اگر محیط مجازی را با موفقیت فعال کرده باشید، اعلان کنسول شما باید با my_env آغاز شود. در مرحله بعد به ریپویی که کلون کرده‌اید بروید و یک بار دیگر ماژول requests پایتون را با وارد کردن دستور زیر نصب کنید:

 pip install requests

مرحله بعد این است که فهرستی از وابستگی‌های Heroku را ایجاد کنید. این کار ساده است و کافی است دستور زیر را وارد کنید:

 pip freeze > requirements.txt

یک Procfile ایجاد کنید. در این فایل دستورالعمل‌های مورد نیاز برای آنچه می‌خواهید در اسکریپت انجام دهید را وارد کنید. نام آن باید دقیقاً Procfile و در ویندوز نیز Procfile.windows باشد. این فایل نمی‌تواند پسوندهایی مانند txt. یا py. یا موارد دیگر داشته باشد. محتوای فایل باید به صورت زیر باشد. دقت کنید که به جای my_bot نام اسکریپت خود را وارد کنید:

web: python my_bot.py

فایل init__.py__ را در پوشه خود اضافه کنید. این فایل می‌تواند خالی باشد؛ اما باید آنجا باشد. دستورهای زیر را برای کامیت و پوش کردن تغییرات ایجاد شده وارد کنید:

git init
git add.
git commit -m ‘short message that describe changes to commit’
git push -u https://github.com/yourusername/nameofrepo

در مرحله بعد به طور واقع بات را روی سرورهای Heroku منتشر می‌کنیم. این کار از طریق داشبورد وب Heroku میسر است؛ اما استفاده از رابط خط فرمان نیز آسان است. در ادامه مختصری از مراحلی که برای انتشار بات روی سرورها لازم است را ارائه کرده‌ایم. اگر روی مک یا ویندوز هستید می‌توانید CLI را از این آدرس (+) دانلود کنید.

اگر روی اوبونتو کار می‌کنید از دستورهای زیر استفاده کنید:

sudo add-apt-repository "deb https://cliassets.heroku.com/branches/stable/apt./"
curl -L https://cli-assets.heroku.com/apt/release.key |
sudo apt-key add -
sudo apt-get update
sudo apt-get install heroku

در ادامه دستورهای زیر را وارد کنید:

heroku login
heroku create
git push heroku master
heroku ps:scale web=1
heroku open

از این لحظه به بعد اپلیکیشن ما روی سرور Heroku قرار گرفته است. اگر به هر دلیلی اپلیکیشن شما کار نمی‌کند، می‌توانید با دستور زیر به بررسی log ها بپردازید:

 heroku logs –trail

کدهای خطا در این آدرس (+) موجود هستند. اکانت رایگان هروکو محدودیت‌های خاص خود را دارد. هر چند ما هم اینک یک بات با امکانات کامل داریم.

اگر این مطلب برایتان مفید بوده است، آموزش‌های زیر نیز به شما پیشنهاد می‌شوند:

==

بر اساس رای ۳۵ نفر
آیا این مطلب برای شما مفید بود؟
شما قبلا رای داده‌اید!
اگر بازخوردی درباره این مطلب دارید یا پرسشی دارید که بدون پاسخ مانده است، آن را از طریق بخش نظرات مطرح کنید.
منابع:
hackernoon
۴ thoughts on “آموزش ساخت ربات تلگرام با پایتون — از صفر تا صد

وقتی به اون سایت رفتم توی جیسون نوشته بود errorcode:404

😐

سلام
در کد هاتون از کتابخانه ی جیسون استفاده کردید اما اونو ایمپورت نکردید ؟!!!

از جیسون استفاده نکردان اون متد ()json مربوط به ماژول جیسون نیست اون فقط متن رو به دیکشنری تبدیل میکنه

سلام من یه اسکریپت دارم پایتون
اکانتای تلگرامو اد میکنی توش بعد میتونی با یه اکانت خاص ک اکانت اصلی خوته همرو کنترل کنی
ینی بگی که همه برن تو این لینک یا همه اینو بلاک کنن و همه اکانتا هم بلاک میکنن اونو(ربات نیستا اکانت معمولیه تلگرامه) اسکریپتو دارم منتهی بلد نیسم کار کنم باهاش قبلا کار کردم شد ولی الان یادم رفته اگه پایتون بلدین به جیمیلم پیم بدین یا اکانت تل تا بفرستم اسکریپتو

نظر شما چیست؟

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *