معرفی رشته شیمی کاربردی – از تحصیل تا اشتغال + فیلم رایگان

رشته شیمی کاربردی مناسب چه کسانی است؟

• تبدیل دانش نظری شیمی به کاربردهای عملی
• حل مسائل واقعی در صنایع و فرایندهای تولید
• معرفی و توسعه مواد، روش‌ها و محصولات جدید با کاربردهای صنعتی

برای درک بهتر شرایط تحصیل و بازارکار رشته شیمی کاربردی، پیشنهاد می‌کنیم ویدیوی آموزشی رایگان زیر را تماشا کنید:

این رشته، برای افرادی که روحیه جستجوگر دارند و همیشه در پی علت اتفاقات هستند بسیار مناسب است. فرق کسانی که به علم شیمی علاقه دارند با دیگر افراد را می‌شود در یک مثال ساده نشان داد: افراد علاقه‌مند به شیمی هنگام خوردن آب به ساختار آن، ولی افراد دیگر به رفع تشنگی فکر می‌کنند.

فیلم رشته شیمی کاربردی چیست؟ در فرادرس

کلیک کنید

افرادی که این رشته را انتخاب می کنند، باید از کار کردن با مولکول‌ها و مواد شیمیایی لذت ببرند و سنتز مواد جدید برای آ‌ن‌ها هیجان‌ انگیز باشد. رشته شیمی کاربردی نسبت به زیر شاخه شیمی محض، همان‌طور که از نامش مشخص است کاربردی‌تر است. برای آشنایی بیشتر با رشته شیمی کاربردی، اسلاید‌های زیر را بررسی کنید:

حوزه های اصلی شیمی کاربردی کدامند؟

شیمی کاربردی در زمینه‌های مختلف صنعتی، پژوهشی و آزمایشگاهی نقش دارد و از دانش شیمی برای تولید مواد، توسعه محصولات و حل مسائل عملی استفاده می‌کند. برخی از مهم‌ترین حوزه‌های مرتبط با این رشته عبارت‌اند از:

• شیمی دارویی: بررسی و سنتز ترکیبات دارویی و مشارکت در توسعه و کنترل کیفیت داروها.
• شیمی پلیمر: مطالعه ساختار، خواص و کاربرد مواد پلیمری در تولید محصولات مختلف.
• شیمی محیط زیست: شناسایی و اندازه‌گیری آلاینده‌ها و بررسی روش‌های کاهش آلودگی آب، هوا و خاک.
• شیمی غذایی: بررسی ترکیبات شیمیایی مواد غذایی و ارزیابی کیفیت، ایمنی و ماندگاری آن‌ها.
• شیمی صنعتی: به‌کارگیری اصول شیمی در تولید مواد شیمیایی، بهینه‌سازی فرایندها و کنترل کیفیت محصولات صنعتی.

کدام دروس دوره دبیرستان در رشته شیمی کاربردی بیشتر کاربرد دارند؟

همان‌طور که می‌توان حدس زد، مهم‌ترین درسی که از دوره دبیرستان در رشته شیمی کاربردی استفاده می‌شود درس شیمی است؛ تمام آنچه در قالب شیمی در دبیرستان خوانده‌اید در رشته شیمی کاربردی به شکل گسترده‌ای به کار می‌آیند و لذا باید آموخته‌های خود در این رابطه را به خوبی به یاد داشته باشید. در اصل شیمی دبیرستان، اطلاعات اولیه لازم برای ورود به رشته شیمی کاربردی محسوب می‌شود.

لازم به ذکر است در دوره کارشناسی تعدادی واحد مثل ریاضی عمومی، فیزیک و.. ارائه می‌شوند که باید برای گذراندن آن‌ها در دروس مشابه‌شان در دوره دبیرستان پایه قوی داشته باشید و آموخته‌های خود در این دوره را به کار گیرید.

انتخاب رشته‌ای آگاهانه‌تر با «مسیر» فرادرس

انتخاب رشته با «مسیر»

گرایش‌های رشته شیمی کاربردی برای ادامه تحصیل چه هستند؟

در ادامه به برخی از کلیدی‌ترین گرایش‌های رشته شیمی کاربردی برای ادامه تحصیل پرداخته شده است:

• (+) مجموعه آموزش‌های دروس شیمی
• (+) فیلم آموزش شیمی آلی ۱
• (+) فیلم آموزش شیمی آلی 2

• (+) فیلم آموزش شیمی معدنی ۱
• (+) فیلم آموزش شیمی معدنی ۲

• (+) فیلم آموزش شیمی فیزیک

• (+) فیلم آموزش شیمی تجزیه ۱
• (+) فیلم آموزش شیمی تجزیه ۲

نانو شیمی: در این زیر شاخه می‌توان تمام موضوعات شیمی آلی، معدنی، تجزیه و شیمی فیزیک را در سطح نانو بررسی کرد.

• (+) فیلم آموزش نانو شیمی

شیمی کاربردی: شامل دروس کاربردی و زیر شاخه صنعتی شیمی است.

شیمی دارویی: سنتز دارو و بررسی اثرات دارو بر روی بیمار را شامل می‌شود.

• (+) فیلم آموزش شیمی دارویی ۱

آموزش شیمی: روش‌های آموزش شیمی برای دانشجویان و دانش آموزان در آن ارائه می‌شود.

شیمی کاتالیست: هدف از این رشته تربیت نیروی متخصص در اجرای پروژه‌های تحقیقاتی مورد نیاز صنایع و همچنین انجام آموزش و پژوهش در زمینه‌های مرتبط با کاتالیست است.

فیتوشیمی: (شیمی گیاهی) بررسی خواص داروهای گیاهی را شامل می‌شود.

• (+) مجموعه آموزش‌های مهندسی پلیمر و نساجی

شیمی و فناوری اسانس: استخراج، خالص‌سازی و سنتز اسانس را شامل می‌شود.

شیمی پیشرانه: شامل مطالعه و بررسی‌ موتور‌های پیستونی، توربینی و موشک می‌شود.

مهم‌ترین دروس دانشگاهی رشته شیمی کاربردی چه هستند؟

در ادامه، فهرستی از مهم‌ترین و کاربردی‌ترین دروس رشته شیمی کاربردی ارائه شده است:

1. (+) شیمی آلی 1
2. (+) شیمی آلی 2
3. (+) شیمی آلی 3
4. آزمایشگاه شیمی آلی
5. (+) شیمی تجزیه 1
6. (+) شیمی تجزیه 2
7. شیمی تجزیه 3
8. آزمایشگاه شیمی تجزیه
9. (+) شیمی فیزیک 1
10. شیمی فیزیک 2
11. شیمی فیزیک 3
12. آزمایشگاه شیمی فیزیک
13. (+) شیمی معدنی 1
14. شیمی معدنی 2
15. شیمی معدنی 3
16. آزمایشگاه شیمی معدنی
17. (+) شناسایی ترکیبات آلی
18. آزمایشگاه شناسایی ترکیبات آلی
19. ایمنی در آزمایشگاه
20. اصول محاسبات شیمی
21. شیمی صنعتی 1
22. شیمی صنعتی 2
23. آزمایشگاه شیمی صنعتی
24. اصول تصفیه و آب و فاضلاب
25. شیمی سبز و محیط زیست
26. (+) شیمی پلیمر
27. متون علمی شیمی
28. زبان تخصصی شیمی

آشنایی با رشته های دانشگاهی با فرادرس

اگر به کاربرد علم شیمی در صنعت، آزمایشگاه و تولید محصولات مختلف علاقه دارید، بهتر است پیش از انتخاب رشته با شیمی کاربردی، دروس دانشگاهی و دانشگاه‌های ارائه‌دهنده آن آشنا شوید. شناخت مهارت‌های موردنیاز و زمینه‌های فعالیت این رشته، در کنار بررسی بازار کار آن در صنایع دارویی، غذایی، پتروشیمی، مواد و آزمایشگاه‌های کنترل کیفیت، دید بهتری برای انتخاب رشته ایجاد می‌کند. برای آشنایی بیشتر با رشته شیمی کاربردی، دانشگاه‌ها، دروس و بازار کار آن، آموزش رایگان زیر را مشاهده کنید:

• فیلم آموزش رایگان رشته شیمی کاربردی و دانشگاه، بازار کار، ادامه تحصیل و مهاجرت آن در فرادرس

برای دسترسی به معرفی رایگان سایر رشته‌های دانشگاهی نیز پیشنهاد می‌کنیم به صفحه زیر مراجعه کنید:

• مجموعه فیلم آموزش معرفی رشته های دانشگاهی به صورت جامع و کاربردی در فرادرس

مجموعه معرفی رشته های دانشگاهی – جامع و کاربردی

۵۹ آموزش۳۷,۸۵۵ دانشجو۵۷ ساعت

آموزش انتخاب رشته کنکور ریاضی – معرفی رشته های دانشگاهی ریاضی فیزیک (رایگان)

۲,۳۱۲ دانشجو۸ ساعت

معرفی رشته نقاشی – دانشگاه، بازار کار، ادامه تحصیل و مهاجرت (رایگان)

۵۲۷ دانشجو۳۵ دقیقه

معرفی رشته مهندسی بهداشت حرفه ای و ایمنی کار – دانشگاه، بازار کار، ادامه تحصیل و مهاجرت (رایگان)

۳۵۱ دانشجو۵۲ دقیقه

معرفی رشته زیست شناسی گیاهی – دانشگاه، بازار کار، ادامه تحصیل و مهاجرت (رایگان)

۲۶۲ دانشجو۱ ساعت

با کلیک بر روی تصویر بالا می‌توانید به صفحه اصلی مجموعه معرفی رشته های دانشگاهی – جامع و کاربردی هدایت شوید.

فارغ التحصیل رشته شیمی کاربردی در چه کارها و صنایعی می‌تواند شاغل شود؟

فارغ‌التحصیلان رشته شیمی کاربردی با توجه به دانش تخصصی، مهارت‌های آزمایشگاهی و تجربه خود می‌توانند در صنایع مختلفی مانند داروسازی، صنایع غذایی، پتروشیمی، رنگ و رزین و تولید محصولات آرایشی و بهداشتی فعالیت کنند. همچنین، آزمایشگاه‌های کنترل کیفیت، مراکز پژوهشی و شرکت‌های دانش‌بنیان از دیگر محیط‌های کاری مرتبط با این رشته هستند. برخی از مشاغل اصلی که یک فارغ‌التحصیل رشته شیمی کاربردی می‌تواند در آن‌ها شاغل شود عبارت هستند از:

• ارائه خدمات در آزمایشگاه‌های کنترل کیفی و مواد مصرفی صنایع
• خدمات آموزشی در مدارس، دانشگاه‌ها و سایر موسسات آموزشی
• ارائه خدمات در پتروشیمی، کارخانجات پلاستیک، رنگ و رزین، صنایع دارویی و بهداشتی
• استفاده از گیاهان دارویی برای سنتز مواد دارویی و درمانی
• ارائه خدمات به آزمایشگاه‌های سنتزی مواد، به منظور سنتز مواد جدید
• پذیرش کارهای پژوهشی و شرکت کردن در پروژه‌های پژوهشی
•  ارائه خدمات به شرکت‌های نوبنیاد و حل و فصل مشکلات و چالش‌های آن‌ها
• کارآفرینی و راه‌اندازی کسب‌وکارهای مرتبط با صنایع شیمیایی

بازار کار رشته شیمی کاربردی به چه صورت است؟

بازار کار رشته شیمی کاربردی به شرایط اقتصادی، نیاز صنایع و مهارت‌های فارغ‌التحصیلان بستگی دارد. برخلاف تصور برخی افراد درباره محدود بودن فرصت‌های شغلی رشته‌های علوم پایه، دانش شیمی در صنایع مختلفی مانند مواد غذایی، داروسازی، نساجی و تولید محصولات شیمیایی کاربرد دارد. ازاین‌رو، فارغ‌التحصیلان این رشته می‌توانند با توجه به دانش تخصصی و تجربه عملی خود، فرصت‌های شغلی متنوعی را در بخش‌های صنعتی، آزمایشگاهی و پژوهشی دنبال کنند.

همان‌طور که پیش‌تر اشاره شد، فارغ‌التحصیلان شیمی کاربردی امکان فعالیت در زمینه‌های شغلی مختلفی را دارند، اما داشتن مدرک دانشگاهی یا نمرات بالا به‌تنهایی برای ورود به بازار کار کافی نیست. مهارت‌هایی مانند کار با دستگاه‌های آنالیز، رعایت اصول ایمنی آزمایشگاه، سنتز مواد و طراحی واکنش‌های شیمیایی از توانمندی‌های مهم این رشته هستند. همچنین، تسلط بر گزارش‌نویسی علمی و آشنایی با نیازهای صنعت می‌تواند فرصت‌های استخدامی و پیشرفت شغلی فارغ‌التحصیلان را افزایش دهد.

در فهرست زیر، به صورت مختصر در مورد این مهارت‌ها توضیح داده‌ایم:

• سنتز و طراحی واکنش: توانایی طراحی مسیرهای سنتز با بازده مناسب و انتخاب حلال‌ها، واکنشگرها و شرایط بهینه برای انجام واکنش‌های شیمیایی.
• آنالیز دستگاهی: آشنایی با کار با دستگاه‌هایی مانند GC، HPLC، NMR، IR و UV-Vis و توانایی تفسیر داده‌ها، رسم نمودار و ارزیابی اعتبار نتایج آزمایشگاهی.
• گزارش‌نویسی علمی: توانایی تهیه گزارش‌های دقیق، قابل‌فهم و مستند از آزمایش‌ها و پژوهش‌ها با استفاده از نرم‌افزارهایی مانند Word، Excel و ChemDraw.
• ارتباط با صنعت: توانایی همکاری با مهندسان، زیست‌شناسان و مدیران پروژه و شناخت نیازهای صنعتی و بازار برای ارائه راهکارهای کاربردی.
• ایمنی آزمایشگاه: شناخت مواد خطرناک، آشنایی با برگه‌های اطلاعات ایمنی (SDS)، رعایت اصول ایمنی، مدیریت پسماندهای شیمیایی و استفاده صحیح از تجهیزات حفاظت فردی (PPE).

برای ورود به بازار کار، علاوه بر آشنایی با مهارت‌های تخصصی رشته مورد نظر باید با سایر مهارت‌های فردی هم آشنایی داشته باشید. در حقیقت، این مهارت‌های فردی هستند که یک شخص را از میان رقبا متمایز می‌کنند و سبب موفقیت او در زمینه‌ها و موقعیت‌های شغلی می‌شوند. چنین مهارت‌هایی سبب تعامل بهتر فرد در سازمان و محیط‌های کاری خواهد شد و به طور معمول با نام «مهارت‌های نرم» از آن نام می‌برند. به همین دلیل، برای یادگیری مهارت‌های فردی، مشاهده مجموعه فیلم‌‌های آموزش توسعه مهارت فردی فرادرس پیشنهاد می‌شود که لینک آن در زیر آورده شده است.

• برای مشاهده مجموعه فیلم‌های آموزش توسعه مهارت فردی + اینجا کلیک کنید.

امکان ادامه تحصیل در رشته شیمی کاربردی در داخل ایران چگونه است؟

امکان ادامه تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد و دکتری در رشته شیمی کاربردی وجود دارد. گرایش‌های موجود در مقطع کارشناسی ارشد شیمی کاربردی عبارت هستند از:

• گرایش شیمی آلی
• گرایش شیمی تجزیه
• گرایش شیمی معدنی
• گرایش شیمی فیزیک
• گرایش نانو شیمی
• گرایش فیتوشیمی
• گرایش شیمی پلیمر
• گرایش شیمی کاربردی
• گرایش آموزش شیمی
• گرایش شیمی دارویی
• گرایش شیمی پیشرانه
• گرایش شیمی دارویی
• گرایش شیمی کاتالیست
• گرایش شیمی دریا

گرایش‌های موجود در مقطع دکتری رشته شیمی کاربردی نیز عبارت هستند از:

• گرایش شیمی فیزیک
• گرایش شیمی آلی
• گرایش شیمی تجزیه
• گرایش شیمی معدنی
• گرایش شیمی کاربردی
• گرایش شیمی پلیمر
• گرایش فیتو شیمی

این اطلاعات بر اساس گرایش‌هایی است که تاسال 97 توسط وزارت علوم برای متقاضیان رشته شیمی ارائه شده است. اما ممکن است هر سال تغییراتی در آن‌ها اعمال شود و حتی در مقطع ارشد و دکتری گرایش‌های جدید اضافه شوند. نکته حائر اهمیت دیگر، رشته‌های مشترکی است که بین رشته شیمی وزارت علوم و برخی رشته‌های وزارت بهداشت وجود دارند. برای مثال یکی از این رشته‌ها، ارشد شیمی دارویی است که می‌توان با مدرک کارشناسی شیمی در کنکور وزارت بهداشت شرکت کرد و در رشته شیمی دارویی پذیرفته شد.

امکان ادامه تحصیل در رشته شیمی کاربردی در خارج از کشور به چه صورت است؟

برای دانش آموختگان رشته شیمی در تمامی مقاطع (کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری) و کلیه گرایش‌ها امکان ادامه تحصیل در خارج از کشور وجود دارد. تحصیل در رشته شیمی در کشورهای دیگر معمولا پرطرفدار است و هر ساله داوطلبان زیادی از همین طریق اقدام به مهاجرت می‌کنند.

فارغ‌التحصیلان رشته شیمی کاربردی می‌توانند با توجه به مدرک تحصیلی، سوابق علمی و شرایط پذیرش دانشگاه‌ها، برای ادامه تحصیل در خارج از کشور اقدام کنند. حوزه‌های مرتبط با شیمی در بسیاری از دانشگاه‌های جهان ارائه می‌شوند و دانشجویان می‌توانند متناسب با علاقه و زمینه تخصصی خود، در حوزه‌هایی مانند شیمی دارویی، نانوشیمی، پلیمر، شیمی آلی، شیمی تجزیه، شیمی معدنی و شیمی کاربردی ادامه تحصیل دهند.

از جمله دانشگاه‌های مطرح در زمینه آموزش و پژوهش شیمی می‌توان به دانشگاه کالیفرنیا برکلی و دانشگاه هاروارد اشاره کرد. کشورهایی مانند آمریکا، کانادا، آلمان، اتریش و استرالیا نیز از مقاصد تحصیلی علاقه‌مندان به این رشته هستند. هزینه تحصیل، شرایط زندگی، بورسیه‌ها و امکانات پژوهشی در هر دانشگاه متفاوت است و دریافت پذیرش لزوماً به معنای تحصیل رایگان نیست.

یکی از نکات مهم برای ادامه تحصیل در مقاطع کارشناسی ارشد و به‌ویژه دکتری، بررسی زمینه‌های تحقیقاتی استادان و امکانات آزمایشگاهی دانشگاه مقصد است. انتخاب دانشگاه و استاد متناسب با علایق پژوهشی و سوابق علمی داوطلب می‌تواند در موفقیت فرایند پذیرش و پیشرفت تحصیلی او نقش مهمی داشته باشد.

• برای مشاهده مجموعه فیلم‌های آموزش زبان خارجی + اینجا کلیک کنید.

دروس دانشگاهی رشته شیمی کاربردی تا چه میزان نیازهای بازار کار را پاسخگو هستند؟

دروس دانشگاهی که در مقطع کارشناسی به دانشجویان رشته شیمی کاربردی ارائه می‌شوند، بیشتر به ایجاد یک زمینه برای آشنایی بیشتر آن‌ها با رشته شیمی طراحی شده‌اند. برای اینکه بتوان در یک رشته موفق بود، باید یک سری اطلاعات اختصاصی داشت و دروس تئوری-تخصصی رشته شیمی که در دانشگاه‌ها تدریس می‌شوند، همین منظور را دنبال می‌کنند.

برای آشنایی بیشتر و بهتر با سایر رشته‌های دانشگاهی روی این لینک کلیک کنید.

تعدادی واحدهای درسی آزمایشگاهی نیز در دوره کارشناسی وجود دارند که اگر توسط اساتید به خوبی ارائه شوند و خود دانشجو مشتاق به یادگیری باشد و تلاش کند، می تواند بهره خوبی از این واحدهای درسی ببرد. رشته شیمی یک رشته آزمایشگاهی است و هر چه یک فارغ التحصیل شیمی بتواند در زمینه کارهای آزمایشگاهی اطلاعات بیشتر و تجریه بیشتری داشته باشد برای ورود به بازار کار آماده‌تر خواهد بود. به طور معمول، انتظاری که از یک شیمیست در بازار کار دارند، مهارت او در ارائه خدمات در آزمایشگاه‌ها است.

در مقطع ارشد واحدهای درسی نسبت به مقطع کارشناسی بسیار کمتر هستند و مانور اصلی روی کار آزمایشگاهی و تحقیقاتی است.

نویسنده مهمان: فرنوش احمدپور

این مطلب توسط مدرس و عضو هیئت علمی فرادرس، «فرنوش احمدپور» نوشته شده است. احمدپور، فارغ التحصیل مقطع کارشناسی رشته شیمی کاربردی از دانشگاه اراک و دانشجوی مقطع کارشناسی ارشد، شیمی آلی در دانشگاه علم و صنعت است. او همچنین به زبان انگلیسی نیز علاقه‌مند است و به تدریس در این زمینه نیز می‌پردازد.

اگر این مطلب برای شما مفید بوده است، آموزش‌های زیر نیز به شما پیشنهاد می‌شوند:

• مجموعه آموزش‌های دروس شیمی
• مجموعه آموزش‌های کاربرد متلب در شیمی
• آموزش نظریه اتم‌ها در مولکول‌ها با نرم‌افزار محاسباتی AIM2000
• آموزش رسم چند بعدی ساختار شیمیایی‎ با ChemOffice (کم آفیس)
• آموزش مدل‌سازی انواع ساختار مولکولی با HyperChem (هایپرکم)
• آموزش نرم‌افزار اسپارتان (Spartan) برای بررسی ساختار مولکولی
• معرفی رشته‌های مختلف دانشگاهی — از تحصیل تا اشتغال

^^

این مطلب با حمایت و مشارکت نرم‌افزار انتخاب رشته هوشمند «مسیر» تهیه شده است.

با نرم‌افزار رایگان انتخاب رشته «مسیر»، آگاهانه و هوشمند انتخاب رشته کنید؛ رشته و محل‌های تحصیل را جستجو و مقایسه کنید و فهرست انتخاب‌های خود را بسازید.

مسیر، محصولی از فرادرس، به شما کمک می‌کند تا در میان بیش از بیش از ۳۵,۰۰۰ رشته‌محل جستجو کنید، بیش از ۶۰۰ رشته دانشگاهی را بررسی کنید و در مورد بیش از ۷۰۰ دانشگاه کشور آگاهی کسب کنید و انتخاب آگاهانه و هوشمند برای ورود به دانشگاه داشته باشید. اگر بین چند رشته یا دانشگاه مردد هستید، می‌توانید گزینه‌ها را با هم مقایسه کنید؛ اگر هم انتخاب‌هایتان مشخص است، می‌توانید فهرست خود را هوشمندانه تنظیم و اولویت‌بندی کنید.

ورود به مسیر و شروع انتخاب رشته رایگان ←

کالا، خدمات و برند خود را در کادر «حامی مطالب» مجله فرادرس معرفی کنید.

کلیک کنید