رشته عکاسی | معرفی، حقوق و درآمد و بازار کار + فیلم

رشته عکاسی یکی از شاخه‌های هنری و کاربردی است که به آموزش ثبت خلاقانه تصاویر، شناخت نور، ترکیب‌بندی، کار با تجهیزات عکاسی و روایت مفاهیم از طریق تصویر می‌پردازد. دانشجویان این رشته علاوه بر یادگیری مبانی نظری و فنی، مهارت‌های عملی لازم برای عکاسی در حوزه‌های مختلف را نیز کسب می‌کنند و با فناوری‌های روز، ویرایش تصاویر و شیوه‌های ارائه آثار آشنا می‌شوند. عکاسی امروز تنها به ثبت لحظه‌ها محدود نیست، بلکه به ابزاری برای انتقال پیام، مستندسازی، تبلیغات و تولید محتوای دیجیتال تبدیل شده است.

رشته عکاسی مناسب چه کسانی است؟

رشته عکاسی مناسب افرادی است که خلاقیت، دقت، صبوری، دید هنری و علاقه به بیان مفاهیم از طریق تصویر دارند. عکاسی به عنوان زبانی بین‌المللی در نظر گرفته می‌شود که از طریق آن می‌توان اطلاعات بسیاری را بین افراد مختلف منتقل کرد بدون اینکه نیازی به صحبت کردن حتی یک کلمه داشته باشیم.

فیلم معرفی رشته عکاسی در فرادرس

کلیک کنید

در حقیقت، مطالعه عکاسی را دیگر نمی‌توان فقط برای عکاس شدن در نظر گرفت بلکه این رشته را باید به عنوان یک زبان جدید در بیان مطالب و توضیح مفاهیم مختلف به کار برد. علاقه به عکاسی می‌تواند از ثبت لحظه‌های روزمره آغاز شده و با یادگیری مهارت‌های جدید، به مسیری برای ادامه تحصیل یا انتخاب شغل تبدیل شود.

سوالاتی که باید قبل از انتخاب رشته عکاسی از خودمان بپرسیم؟

گذشته از این، پیش از انتخاب رشته عکاسی باید به سوالاتی پاسخ دهید و در ادامه، این سوالات آورده شده‌اند و با مطالعه این متن، به پاسخ بسیاری از این سوالات دست پیدا می‌کنید.

• آیا می‌خواهید یک عکاس حرفه‌ای باشید که مخارج زندگی خود را از این راه به دست می‌آورد؟
• آیا می‌خواهید رشته عکاسی را تنها به منظور مطالعه و یادگیری بیشتر انتخاب کنید؟
• آیا علاقه‌ای به توسعه و گسترش یادگیری خود دارید؟

اگر با استفاده از آموزش‌های ویدئویی نسبت به مطالب متنی احساس راحتی بیشتری می‌کنید، پیشنهاد می‌کنیم که حتما فیلم آموزش رایگان زیر را درباره معرفی رشته عکاسی مشاهده کنید.

به منظور تصمیم‌گیری برای ورود به این حوزه شغلی و هنری لازم است که به نکات مهمی توجه بکنید. با پاسخ داده به سوال‌های بالا به مقدار زیادی مسیر انتخاب شده در آینده برای شما روشن خواهد شد. در تصویر پایین چند مورد مهم در چک‌لیست‌ ورود به این حوزه را معرفی کرده‌ایم.

پاسخ به سوالات بالا، نیازمند روزها تفکر است. در مرحله اول، همگی قصد دارند تا با یادگیری این هنر، درآمد قابل توجهی از آن به دست آورند غافل از این‌که برای راه‌اندازی یک کسب‌وکار موفق، تنها دانش عملی آن کافی نیست و عوامل مختلفی از جمله بازاریابی و شناخت عوامل تاثیرگذار در این حوزه، در موفقیت کسب‌وکار، دخیل هستند. بنابراین، کسب درآمد کافی از رشته عکاسی را نمی‌توان تنها با تحصیل در رشته عکاسی به دست آورد.

عکاسی نشریه‌ای و عکاسی رویداد، با وجود شباهت‌هایی که در ثبت لحظه‌های مهم دارند، از نظر هدف و شیوه کار متفاوت هستند. در عکاسی نشریه‌ای، روایت تصویری و انتقال داستان اهمیت بیشتری دارد، در حالی که عکاسی رویداد بر ثبت پیوسته اتفاقات و پوشش کامل برنامه تمرکز می‌کند.

در صورت تمایل برای آشنایی بیشتر با رشته عکاسی می‌توانید از اسلاید‌های زیر کمک بگیرید.

اهمیت خلاقیت در عکاسی

یک عکاس باید بتواند از طریق لنز دوربین خود، تصاویری خلق کند که علاوه بر توصیف صحنه پیشِ رو، بیانگر حالات درونی آن شخص نیز باشد چراکه به هنگام برداشتن یک عکس، تنها یک صحنه معمولی ثبت نمی‌شود و به بیان «آنسل آدامز» (Ansel Adams)، عکاس آمریکایی، «یک عکس را نمی‌گیرید بلکه آن‌را خلق می‌کنید» و این امر باید به طور دقیق با روحیات خلاقانه فرد منطبق باشد.

در فهرست زیر، مراحل اصلی کار عکاس حرفه‌ای را نوشته‌ایم.

• ایده‌پردازی
• عکس‌برداری
• ویرایش
• ارائه خروجی

تمام این مهارت‌ها بخصوص دو مورد اول نیازمند خلاقیت بالایی هستند.

علاوه بر خلاقیت مهارت‌های دیگری هم وجود دارند که عکاس برای حرفه‌ای شدن باید آن‌ها را ارتقا بدهد.

• مهارت‌های فنی: کنترل نوردهی، انتخاب لنز، تکنیک‌های نورپردازی و ویرایش
• مهارت هنری: ترکیب‌بندی و روایت بصری
• مهارت‌های فردی و حرفه‌‌ای: ارتباط با مشتری، مدیریت زمان، بازخورد گرفتن و درآمدزایی

اهمیت مدرک عکاسی

توجه به این نکته ضروری است که زمانی‌که به دنیای عکاسی حرفه‌ای وارد شوید، به عکاسی و عکس شما بها می‌دهند و کسی به دنبال مدرک عکاسی شما نیست. در واقع، برای صحبت کردن به زبان عکاسی، عکس‌های شما به جای مدرک تحصیلی صحبت می‌کنند.

بنابراین، رشته عکاسی برای کسانی مناسب است که علاقه‌مند به بیان روحیات و حالات درونی خود به کمک قاب تصویر باشند که اگر این امر به درستی صورت بگیرد، از همین راه و با القای مفاهیم ذهنی خود، می‌توانند از آن به عنوان راهی برای امرار معاش بهره بگیرند.

در مقابل، عکاسی مستند بر ثبت واقعیت‌ها، رویدادها و لحظه‌های واقعی تمرکز دارد. در این سبک، عکاس بیشتر به مشاهده محیط و ثبت اتفاقات پیش‌بینی‌نشده می‌پردازد و برخلاف عکاسی پرتره، کنترل کمتری بر شرایط عکاسی دارد.

آشنایی با رشته های دانشگاهی مختلف در فرادرس

آشنایی با رشته‌های دانشگاهی مختلف، یکی از مهم‌ترین مراحل برای انتخاب آگاهانه مسیر تحصیلی و شغلی است. به همین دلیل، فرادرس مجموعه آموزشی کاملی را در این زمینه تولید و منتشر کرده است. با استفاده از فیلم‌های رایگان این مجموعه می‌توانید اطلاعات لازم را برای انتخاب درست به دست آورید.

در این مجموعه، فیلم‌های متنوعی درباره معرفی رشته‌های دانشگاهی ارائه شده است. برای آشنایی بیشتر با این رشته‌ها، پیشنهاد می‌کنیم فیلم‌های آموزشی مربوط به معرفی رشته‌های دانشگاهی فرادرس را مشاهده و بررسی کنید. برای دسترسی به تمام فیلم‌های آموزش معرفی رشته‌های دانشگاهی فرادرس، می‌توانید به صفحه زیر مراجعه کنید:

• مجموعه معرفی رشته های دانشگاهی، به صورت جامع و کاربردی

کدام دروس دوره دبیرستان در رشته عکاسی بیشتر کاربرد دارند؟

• شیمی: به دلیل وجود واحد «شیمی عمومی و شیمی عکاسی» در دانشگاه
• فیزیک: برای درک بهتر نور و ابزارشناسی
• طراحی و زبان بصری: برای درک بهتر ترکیب‌بندی و بیان تصویری

با توجه به این‌که درس ۲ واحدی «شیمی عمومی و شیمی عکاسی» از جمله دروس در مقطع کارشناسی رشته عکاسی به شمار می‌آید، داشتن اطلاعات پایه‌ای از علم شیمی، ضروری است. البته این مورد را فراموش نکنید که اگر به شیمی علاقه‌ای ندارید، در ادامه کار شما برای تبدیل شدن به یک عکاس، مشکلی به وجود نخواهد آمد.

اما برخی از دروس دیگر در مقطع فنی و حرفه‌ای نیز وجود دارند که پایه بسیاری از دروس مقاطع کارشناسی رشته عکاسی هستند و حتی افرادی که در مقاطع نظری مثل ریاضی و فیزیک یا تجربی تحصیل کرده‌اند نیز می‌توانند با تهیه کتاب‌های این مقطع، اطلاعات بسیار مفیدی کسب کنند. در ادامه، عناوین برخی از این دروس آمده‌اند:

• دانش فنی پایه
• طراحی و زبان بصری
• عکاسی پرسنلی و ویرایش حروف و تصویر
• عکاسی آتلیه و مراسم
• عکاسی طبیعت، مستند و گزارشی
• گرافیک نشر و مطبوعات

گرایش‌های رشته عکاسی برای ادامه تحصیل چه هستند؟

رشته عکاسی در مقطع کارشناسی، شامل گرایشی نیست و همچنین در مقطع کارشناسی ارشد و بر اساس دفترچه انتخاب رشته کارشناسی ارشد سال ۹۸، رشته عکاسی را می‌توان از «مجموعه هنرهای تصویری و طراحی» انتخاب کرد. البته در آموزشگاه‌های مختلف، زیرشاخه‌های مختلفی همچون عکاسی هنری، عکاسی چهره و... را در نظر می‌گیرند اما آن‌‌چه که در اینجا مد نظر داریم، دفترچه انتخاب رشته سراسری برای ورود به دانشگاه است. در فهرست زیر، گرایش‌های موجود برای رشته عکاسی در آموزشگاه‌های آزاد یا بازار کار را آورده‌ایم.

• عکاسی چهره (پرتره)
• عکاسی معماری
• عکاسی صنعتی
• عکاسی هنری

برای آشنایی با برخی مباحث مربوط به عکاسی، مشاهده فیلم‌های آموزشی زیر پیشنهاد می‌شود.

• (+) فیلم آموزش مبانی ترکیب بندی در عکاسی
• (+) فیلم آموزش فتوشاپ - ویژه عکاسان
• (+) فیلم آموزش مقدماتی Lightroom برای ویرایش تصاویر
• (+) فیلم آموزش مبانی عکاسی
• (+) فیلم آموزش عکاسی با موبایل

شیوه انتخاب رشته دانشگاه با مسیر فرادرس

شیوه انتخاب رشته دانشگاه با مسیر فرادرس ساده و شفاف است. البته برای استفاده کامل از امکانات این ابزار جامع، ابتدا باید در آن ثبت نام کنید. در فیلم آموزشی زیر روش ثبت نام در نرم‌افزار مسیر را آموزش داده‌ایم.

چطور به کمک مسیر انتخاب رشته کنیم؟

مهم‌ترین دروس دانشگاهی رشته عکاسی چه هستند؟

در ادامه، مهم‌ترین دروس دانشگاهی رشته عکاسی در مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد، آورده شده است:

فیلم آموزش مبانی عکاسی در فرادرس

کلیک کنید

دروس مهم کارشناسی رشته عکاسی

دانشجوی رشته عکاسی باید دروس عملی «کارگاه عکاسی رنگی»، «کارگاه عکاسی» و «کارگاه تخصصی عکاسی» را به خوبی فرا بگیرد. دروس کارگاه عکاسی (۱ تا ۶) هرکدام شامل ۲ واحد نظری و ۶ واحد عملی هستند و در نتیجه، اهمیت بسیار زیادی چه در یادگیری و چه در ارزشیابی دانشجو دارند. در ادامه، برخی دیگر از دروس مهم این رشته، آورده شده است:‌

• «مبانی هنرهای تجسمی» (Basic Design Studio)
  • (+) مجموعه آموزش‌های هنری
  • (+) فیلم آموزش مبانی هنرهای تجسمی ۱
  • (+) فیلم آموزش مبانی هنرهای تجسمی ۲
• «شیمی عمومی و شیمی عکاسی» (Photographic Chemistry)
  • (+) مجموعه آموزش‌های دروس شیمی
  • (+) فیلم آموزش شیمی عمومی
• «آشنایی با فیلمبرداری» (Introduction to Filming)
  • (+) مجموعه آموزش‌های ویرایش و تدوین فیلم
  • (+) مجموعه آموزش‌های ادیت و تدوین فیلم
  • (+) فیلم آموزش مقدماتی تصویربرداری Imaging در فیلم سازی
  • (+) فیلم آموزش مبانی مقدماتی اصول هنری تدوین فیلم
  • (+) فیلم آموزش مقدماتی ویرایش فیلم با پیناکل استودیو Pinnacle Studio‎
  • (+) فیلم آموزش ادیوس - تدوین فیلم با نرم افزار Edius - مقدماتی
• «نورپردازی» (Lighting in Photography)
  • (+) فیلم آموزش تاسیسات الکتریکی - نور و صدا

دروس مهم کارشناسی ارشد رشته عکاسی

دروس مهم مقطع کارشناسی ارشد رشته عکاسی در ادامه آورده شده است:‌

• کارگاه عکاسی پایه (درس جبرانی)
• عکاسی و هنر
• تاریخ عکاسی
• «اصطلاح‌شناسی عکاسی» (The Terminology Of Photography)
• نورپردازی
• هنر‌های تجسمی
• عکاسی دیجیتال
• عکاسی آنالوگ و رنگی
• ویرایش عکس
• و غیره

فارغ التحصیل رشته عکاسی در چه کارها و صنایعی می‌تواند شاغل شود؟

امکان کار تحت عناوینی مانند تدریس عکاسی، عکسبرداری و فیلمبرداری پروژه‌ها یا مراسم‌ها، تدوین عکس، عکاسی رودیدادهای ورزشی و... برای فارغ‌التحصیلان رشته عکاسی وجود دارد. همانطور که در ابتدای متن نیز به این موضوع پرداخیتم، آن‌چه که در زمینه عکاسی مورد توجه بیشتری قرار می‌گیرد، خروجی کار یک عکاس است.

به بیان دیگر، ممکن است شخصی بعد از ۴ سال تحصیل در رشته عکاسی همچنان در بیان احساس خود در قالب یک عکس، موفق نباشد و بنابراین، عکاس موفقی نیز نخواهد بود. اما در هر حال، دانش‌آموخته رشته عکاسی می‌تواند در مشاغل مختلفی مشغول به کار شود که از میان آن‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• تدریس در آموزشگاه‌های عکاسی
• عکاسی از چهره
  • (+) فیلم آموزش روتوش عکس با نرم افزار Beautune
• عکاسی خبری و ورزشی
• آتلیه عکاسی
  • (+) فیلم آموزش ساخت آلبوم عکس سه بعدی با نرم افزارهای گرافیکی
  • (+) فیلم آموزش پلاگین کمرا راو - ویرایش تصاویر در فتوشاپ با Camera Raw
• عکاسی صنعتی
• عکاسی از مجالس

به طور کلی، عکاسان می‌توانند با آژانس‌های تبلیغاتی، تلویزیون و رسانه‌ها، تولیدکنندگان محتوا، روزنامه‌ها، مجله‌ها، بیمارستان‌ها و مراکز درمانی، انتشارات‌ها، موزه‌ها، گالری‌های هنری و... همکاری کنند یا به شکل مستقل و فریلنس (Freelance) مشغول به کار شوند.

بازار کار رشته عکاسی به چه صورت است؟

دانش عکاسی از تخصص‌هایی محسوب می‌شود که برای اشتغال به کار در آن، نیازی به استخدام شدن نیست و فرد می‌تواند به صورت پروژه‌ای و به اصطلاح «آزاد» (Freelance) کار کند. جدای از این، برای شروع به کار، شخص می‌تواند در مراکز کوچک فرهنگی همچون فرهنگسراها و سراهای محله (در تهران)، خدمات عکاسی ارائه و درآمد مناسبی نیز کسب کند. در فهرست زیر، عوامل موفقیت در بازار کار عکاسی را آورده‌ایم.

• داشتن نمونه‌ کارهای حرفه‌ای
• آشنایی با بازاریابی دیجیتال و شبکه‌های اجتماعی
• تسلط به نرم‌افزارهایی مانند Photoshop, Lightroom, Adobe Dimension

فیلم مجموعه آموزش عکاسی – مقدماتی تا پیشرفته در فرادرس

کلیک کنید

البته در برخی سازمان‌ها، این دوربین عکاسی به صورت سازمانی در اختیار عکاسان قرار می‌گیرد که این مورد، بیشتر در رسانه‌های خبری دیده می‌شود و در سایر موارد، داشتن یک دوربین عکاسی، از شرایط جذب نیرو به شمار می‌رود.

برای ورود به بازار کار، علاوه بر آشنایی با مهارت‌های تخصصی رشته مورد نظر باید با سایر مهارت‌های فردی هم آشنایی داشته باشید. در حقیقت، این مهارت‌های فردی هستند که یک شخص را از میان رقبا متمایز می‌کنند و سبب موفقیت او در زمینه‌ها و موقعیت‌های شغلی می‌شوند. البته باید توجه کنید که به منظور موفقیت در هر رشته و شغلی باید با ریسک‌های موجود در فضای بازار کار هم آشنا باشید. بدون شناخت ریسک‌های بازار کار ممکن است که با خسارت‌های بزرگی رو‌به‌رو شوید.

چنین مهارت‌هایی سبب تعامل بهتر فرد در سازمان و محیط‌های کاری خواهد شد و به طور معمول با نام «مهارت‌های نرم» از آن نام می‌برند. به همین دلیل، برای یادگیری مهارت‌های فردی، مشاهده مجموعه فیلم‌‌های آموزش توسعه مهارت فردی فرادرس پیشنهاد می‌شود که لینک آن در زیر آورده شده است.

• برای مشاهده مجموعه فیلم‌های آموزش توسعه مهارت فردی + اینجا کلیک کنید.

امکان ادامه تحصیل در رشته عکاسی در داخل ایران چگونه است؟

در داخل ایران، رشته عکاسی را می‌توان تا مقطع کارشناسی ارشد ادامه داد اما در حال حاضر، ادامه تحصیل در مقطع دکترا برای رشته عکاسی فراهم نیست و برای ادامه تحصیل در مقطع دکتری، می‌توان از سایر رشته‌های هنر، بر اساس دفترچه آزمون، بهره برد. برخی از دانشگاه‌های معتبر ارائه دهنده رشته عکاسی در مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد، در زیر آورده شده‌اند.

مقطع کارشناسی

دانشگاه‌های معروف رشته عکاسی در مقطع کارشناسی عبارتند از:

• تهران
• سمنان
• نیشابور
• هنر

مقطع کارشناسی ارشد

دانشگاه‌های معروف رشته عکاسی در مقطع کارشناسی ارشد عبارتند از:

•  تهران
•  هنر
•  غیرانتفاعی سوره

امکان ادامه تحصیل در رشته عکاسی در خارج از کشور به چه صورت است؟

امکان ادامه تحصیل در رشته عکاسی، به خوبی در کشورهای مختلفی همچون آلمان، اسپانیا، انگلیس، استرالیا و آمریکا فراهم است. به طور مثال می‌توان به دانشگاه «Nottingham Trent» اشاره کرد که در مقطع دکتری پذیرش دانشجو دارد و همچنین دانشگاه «Massey» در نیوزلند در مقطع کارشناسی دانشجو می‌پذیرد و هزینه آن سالانه حدود ۲۲ هزار دلار است.

• برای مشاهده مجموعه فیلم‌های آموزش زبان خارجی + اینجا کلیک کنید.

دروس دانشگاهی رشته عکاسی تا چه میزان نیازهای بازار کار را مرتفع می‌کنند؟

گذراندن دروسی همچون کارگاه‌های عکاسی پایه و تخصصی و همچنین «کارگاه عکاسی رنگی»، در کنار دروس «نورپردازی» و «تجزیه و تحلیل و نقد عکس»، به تنهایی نیازهای دانشجوی رشته عکاسی را پوشش می‌دهند. علاوه بر این، دانستن مفاهیم پایه در این علم، علاقه به یادگیری نرم‌افزارهای ویرایش عکس و همچنین آشنایی با تکنولوژی‌های روز، می‌تواند در مبحث «ابزارشناسی» مورد توجه قرار بگیرد.

بنابراین، همانطور که گفته شد، دروس دانشگاهی، حتی فراتر از نیازهای ابتدایی یک عکاس، مباحث فنی را پوشش می‌دهند اما آن‌چه که در این خصوص بیشتر اهمیت دارد، علاقه شخص به یادگیری و توانایی او برای انتقال پیام خود از عکس به بیننده است. این امر امکان‌پذیر نیست مگر با جستجو و مطالعه منابع مختلف.

این مطلب با حمایت و مشارکت نرم‌افزار انتخاب رشته هوشمند «مسیر» تهیه شده است.

با نرم‌افزار رایگان انتخاب رشته «مسیر»، آگاهانه و هوشمند انتخاب رشته کنید؛ رشته و محل‌های تحصیل را جستجو و مقایسه کنید و فهرست انتخاب‌های خود را بسازید.

مسیر، محصولی از فرادرس، به شما کمک می‌کند تا در میان بیش از بیش از ۳۵,۰۰۰ رشته‌محل جستجو کنید، بیش از ۶۰۰ رشته دانشگاهی را بررسی کنید و در مورد بیش از ۷۰۰ دانشگاه کشور آگاهی کسب کنید و انتخاب آگاهانه و هوشمند برای ورود به دانشگاه داشته باشید. اگر بین چند رشته یا دانشگاه مردد هستید، می‌توانید گزینه‌ها را با هم مقایسه کنید؛ اگر هم انتخاب‌هایتان مشخص است، می‌توانید فهرست خود را هوشمندانه تنظیم و اولویت‌بندی کنید.

ورود به مسیر و شروع انتخاب رشته رایگان ←

کالا، خدمات و برند خود را در کادر «حامی مطالب» مجله فرادرس معرفی کنید.

کلیک کنید