MVP چیست؟ – همه دانستنی ها درباره حداقل محصول قابل ارائه
- میآموزید MVP چیست و چگونه در استارتاپ بهکار میرود.
- با مدلهای Low Fidelity و High Fidelity MVP آشنا میشوید.
- روشهای عملی طراحی و توسعه MVP را یاد میگیرید.
- یاد میگیرید بازخورد کاربران را برای بهبود محصول بهکار بگیرید.
- با معیارهای کلیدی موفقیت در طراحی MVP آشنا میشوید.
- خواهید آموخت چگونه فرآیند MVP ریسک و هزینه را کاهش میدهد.
MVP چیست؟
«حداقل محصول قابل ارائه» یا «کمینه محصول پذیرفتنی» (Minimum Viable Product | MVP) به نسخه اولیه محصول با حداقل ویژگیهای اصلی مورد نیاز برای جلب رضایت مشتریان گفته میشود. MVP با هدف جمعآوری بازخورد از سطح بازار و توسعه آن در آینده ساخته میشود و با طراحی آن میتوان عملکرد ایده را قبل از توسعه در مقیاسی بزرگتر به شکلی محدودتر و با هزینه کمتر ارزیابی کرد. به این شکل موفقیت یا شکست محصول قبل از سرمایهگذاری کاملا مشخص می شود.
در ویدیوی آموزشی رایگان زیر نیز توضیحات تکمیلی در مورد معماری MVP و مزایا و معایب آن ارائه شده است که برای شروع بحث پیشنهاد میکنیم آن را مشاهده کنید:
یکی از مزایای اصلی طراحی MVP جلوگیری از اتلاف زمان و سرمایه بر روی محصولی است که از موفقیت آن اطمینان نداریم. در حقیقت بازخوردهای دریافتی از سطح بازار میتوانند به انجام تغییرات و ارائه محصولی کاربردی موفقیت آن در آینده را تضمین میکند.
انواع مدلهای MVP چیست؟
بیشتر اوقات کارآفرینان در عوض تولید محصولی فیزیکی به عنوان MVP، با ارائه ویژگی محصول در قالب نرمافزاری به شکل ویدیو، وبسایت یا سایر موارد مشابه بازخوردهای مورد نظر خود را از مخاطبان جمعآوری میکنند.
بر این اساس بسته به مرحله راهاندازی استارتآپ، دو نوع MVP به شرح زیر طراحی میشود.
- «MVP با دقت پایین» ( Low Fidelity MVP)
- «MVP با دقت بالا» (High Fidelity MVP)

برای بررسی بهتر اینکه تفاوت این دو دسته کلی MVP چیست، باید گفت طراحی و تولید MVP-های با دقت پایین ارزانتر است و به بنیانگذاران استارتآپ کمک میکند تا دیدگاه و حسی کلی نسبت به ایده خود پیدا کنند. MVP با دقت بالا نیاز به سرمایهگذاری بیشتری دارد اما در عین حال دادههای دقیقتر و خاصتری را برای توسعه محصول در مراحل بعد فراهم میکند. هر یک از این دستهبندیهای کلی به زیر مجموعههای دیگری تقسیمبندی میشوند که در ادامه به بررسی هفت مورد از متداولترین آنها میپردازیم.
۱. MVP با دقت پایین
چهار مورد از رایجترین MVP-های با دقت پایین به شرح زیر است.
MVP صفحه فرود
در مطلب زیر از مجله فرادرس در مورد صفحه فرود بحث کردهایم:
MVP بازاریابی
MVP ویدیویی
در این شیوه محتوای ویدیویی شامل توضیح ویژگیها و مزایای محصول را تهیه میکنیم. سپس از طریق به اشتراکگذاری آن در شبکههای اجتماعی مختلف نظرات و بازخوردهای مخاطبان را مورد ارزیابی قرار میدهیم. این محتوا میتواند با توجه به بودجه و اهداف مطالعاتی مواردی مانند ویژگیهای محصول اولیه در دسترس یا مزایای خاص محصول آینده را نشان دهد.
MVP ایمیلی
۲. MVP با دقت بالا
در این بخش سه مورد از متداولترین MVP-های با دقت بالا را تشریح میکنیم.
MVP تک ویژگی
در «MVP تک ویژگی» (Single Featured MVP) بازخورد مخاطب بر روی تنها یک ویژگی خاص و ارزشمند محصول ارزیابی میشود. این مدل با متمرکز کردن توجه کاربر به یک موضوع، کاربری محصول را سادهتر میکند. بهعنوان مثال در یک اپلیکیشن طراحی شده برای مدیریت وظایف روزانه، ابتدا ویژگی کارهای قابل انجام در برنامه قرار میگیرند. بعد از آزمایش اولیه در بازار و دریافت نظرات مخاطبان محصول، به مرور زمان ویژگیهای بعدی به برنامه اضافه میشوند.
MVP جادوگر شهر اُز
در مدل «MVP جادوگر شهر اُز» ( Wizard of Oz MVP) پوستهای ظاهری و فریبنده از محصول در اختیار کاربر قرار میگیرد. به این شکل که فرد فکر میکند اطلاعات ورودی او به MVP تهیه شده، که معمولا به شکل نرمافزار است، کاملا هوشمند و اتوماتیک بررسی و تحلیل میشود. در حالیکه کلیه مراحل توسط یک عامل انسانی و به شکلی دستی جلو میرود. برای اینکه بیشتر به این موضوع بپردازیم که علت نامگذاری جادوگر شهر اُز در این نوع MVP چیست، مثالی را مورد بررسی قرار میدهیم.

MVP تامین مالی جمعی
بررسی چند مثال MVP طراحی شده در شرکتهای بزرگ
۱. Dropbox
«دراپ باکس» یک سرویس ذخیرهسازی ابری و اشتراکگذاری آنلاین فایلها است. بنیانگذاران این استارتآپ در ابتدا با چالش متقاعدسازی افراد برای استفاده از نرمافزار خود روبرو بودند. زیرا هدف آنها در ارائه این محصول حل مشکلی بود که شاید بسیاری از مردم حتی از وجود آن اطلاعی نداشتند. بنابراین نیاز به تشریح کامل آن برای مخاطب خود و دریافت بازخورد را احساس میکردند.
نسخه اولیه یا همان MVP این نرم افزار، محتوایی ویدیویی بود که نحوه عملکرد و ویژگیهای اصلی آن را نشان میداد. هدف اصلی از تهیه این محتوا، بررسی ارزشمندی محصول از نظر کاربران بود. بعد از دریافت بازخوردهای نسخه اولیه، به مرور ویژگیهای دیگری مانند همگامسازی فایلها یا اپلیکیشن تلفن همراه این نرمافزار به بازار عرضه شد.
۲. Airbnb
این اپلیکیشن، پلتفرمی برای اجاره خانه به مسافران است. MVP تهیه شده طراحان «Airbnb» شامل یک وبسایت ساده اولیه حاوی چند فرم درخواست اجاره بود. بعد از مدت زمان لازم و دریافت بازخورد مشتریان، ویژگیهایی مانند سیستمهای پرداخت امن و بخش بررسی نظرات کاربران در مورد خانهها به این پلتفرم اضافه شد.
۳. اینستاگرام
مسیر تئوریک طراحی MVP با آموزش های فرادرس

اولین قدم در بررسی اینکه بهترین مسیر آموزشی تهیه MVP چیست، جستجوی مرتبطترین مطالب در این خصوص است. در حقیقت مطالعه این موضوعات به طور مستقیم فرد را وارد بحث اصلی میکند. به همین جهت پیشنهاد اول مشاهده فیلم آموزشی تهیه شده در فرادرس مربوط به مفاهیم محصول MVP و انواع مدلهای آن در استارت آپها به شرح لینک زیر است.
اما برای آشنایی اصول پایه طراحی MVP تکمیل دانش در مورد مدیریت و توسعه محصول ضروری است. زیرا بدون داشتن اطلاعات نکات بهینهسازی محصول و نحوه مدیریت آن نمیتوان یک MVP خوب را طراحی کرد. فیلمهای آموزشی تهیه شده زیر در فرادرس کمک مناسبی در این خصوص است.
در مرحله بعدی نیز فراگیری دانش بازاریابی و تبلیغات با هدف استفاده مناسب از کانالهای موجود برای عرضه MVP و دریافت بیشترین بازخورد از نظرات کاربران ضروری است. برای این منظور آشنایی با انواع روشهای بازاریابی دیجیتال به شکل ویدیو، ایمیل یا شبکههای اجتماعی با توجه به انواع مدلهای مورد استفاده برای عرضه MVP میتواند در اولویت قرار گیرد. آموزش نحوه انجام تحقیقات بازار برای جمعآوری بهینه نظرات مخاطبان و اینکه در چه مکانهایی میتوان به آنها دسترسی داشت، نیز در اولیت بعدی قرار دارد. در حقیقت فرایند توسعه محصول بدون اطلاع از مفاهیم بازاریابی موفقیتآمیز نخواهد بود. برای این منظور مشاهده فیلمهای آموزشی تهیه شده زیر در فرادرس پیشنهاد میشود.
- فیلم آموزش مدیریت بازاریابی در فرادرس
- فیلم آموزش استراتژی بازاریابی محصول در فرادرس
- فیلم آموزش کاربرد چت جی پی تی در تحقیقات بازار در فرادرس
- فیلم آموزش بازاریابی در شبکههای اجتماعی در فرادرس
- فیلم آموزش آشنایی با بازاریابی دیجیتال در فرادرس
- فیلم آموزش آشنایی با بازاریابی ویدیویی در فرادرس
- فیلم آموزش بازاریابی الکترونیک در فرادرس
- آموزش بازاریابی ایمیلی در فرادرس
در نهایت برای دسترسی راحتتر به کلیه آموزشهای مورد نیاز در این مبحث میتوانید مجموعه فیلمهای آموزش فرادرس به شرح زیر را مشاهده کنید.
- مجموعه فیلم آموزش مدیریت محصول در فرادرس
- مجموعه فیلم آموزش بازاریابی و تبلیغات در فرادرس
- مجموعه آموزش دیجیتال مارکتینگ در فرادرس
مسیر اجرایی طراحی MVP چیست؟
در ابتدای یادگیری اینکه مسیر اجرایی طراحی MVP چیست باید توجه کنیم که این کار نیازی به استفاده از یک فرمول یا قانون مشخص ندارد. اما تولید بهترین نسخهای که بازخوردهای مورد نظر را از آن کسب کنیم کاملا به اطلاعات مورد نیاز برای جمعآوری و میزان سرمایهگذاری بستگی دارد. با این حال برای اینکه بدانیم مراحل اصلی تهیه MVP چیست، لازم است مراحل زیر را پیادهسازی کنیم:
- انجام تحقیقات بازار
- تعریف مشکل و راهحل
- تعریف جریان کاربر محصول
- شناسایی ویژگیهای اصلی محصول
- تهیه MVP
- راهاندازی و بازنگری MVP
۱. تحقیقات بازار را انجام دهید
۲. مشکل و راهحل را تعریف کنید
یک محصول باید راهحلی مناسب برای یک مشکل واقعی ارائه دهد. بنابراین قبل از تهیه MVP لازم است مشکل و راهحل آن را شناسایی کنیم. برای حرکت در این مسیر میتوانیم پاسخی برای سوالات زیر پیدا کنیم.
- مشکل چگونه بر مخاطب هدف تاثیر میگذارد؟
- آیا مخاطبان برای کم کردن اثرات این مشکل یا حل آن هزینه میکنند؟
- محصول پیشنهادی چه راهحلی برای برطرف کردن مشکل دارد؟
- محصول پیشنهادی به چه شکل کیفیت زندگی مخاطبان را افزایش میدهد؟
- محصول پیشنهادی چه ارزشی را در مخاطب ایجاد میکند؟
البته برای شفاف شدن این مسیر تعریف یک شعار که ارزش پیشنهادی محصول را به شکل شفاف بیان کند، مفید است. بهعنوان مثال این بیانیه را میتوانیم به این شکل تنظیم کنیم. «ما متعهد هستیم با طراحی محصول X زندگی شغلی افراد را سادهتر، لذتبخشتر و سازندهتر کنیم». بعد از آن با مشخص کردن دلیل تولید محصول، تهیه MVP را بر روی ارائه شفاف این ارزش متمرکز کنیم.
۳. جریان کاربر محصول را تعریف کنید
جریان کاربر نموداری است که نحوه تعامل کاربر با محصول برای انجام یک کار خاص را نشان میدهد. طراحی این مسیر با تعریف هدف اصلی برای خرید محصول تعریف میشود. به عنوان مثال در یک اپلیکیشن رزرو بلیط، هدف اصلی تکمیل فرایند رزرو است. بنابراین کلیه مراحلی را که مخاطب برنامه از ابتدای ورود به آن تا تکمیل رزرو انجام میدهد، بهعنوان جریان کاربر در نظر میگیریم.
طراحی و تعریف این مسیر به تیم توسعه محصول برای شناسایی ویژگی اصلی محصول کمک میکند. در حقیقت به این شکل میتوان مشخص کرد که چه ویژگیهایی را باید بعد از ارائه MVP اولیه به آن اضافه کرد.
۴. ویژگی اصلی محصول را شناسایی کنید
در عوض تولید محصولی با مجموعهای از ویژگیها در ابتدای فعالیت، بهتر است بر ارائه یک عملکرد اصلی تمرکز کنیم. بهعنوان مثال یک برنامه مدیریت شبکههای اجتماعی ممکن است ویژگی خاصی مانند پشتیبانی ۲۴ ساعته و ارائه پیشنهاد به مخاطب را نیز به کاربران ارائه کند اما در تهیه MVP آن باید فقط بر عملکرد اصلی برنامه یعنی مدیریت شبکههای اجتماعی متمرکز باشیم.
بنابراین در ابتدا فهرستی از همه ویژگیهای ضروری و جذاب برای مخاطب را تهیه میکنیم و در مرحله بعد یک ویژگی اصلی را برای تهیه MVP انتخاب میکنیم.
۵. MVP محصول را بسازید
در مراحل اولیه توسعه محصول توصیه اصلی بر تهیه یک MVP با دقت پایین است. زیرا در این حالت هزینهها کاهش پیدا میکند. MVP با دقت بالا زمانی مورد استفاده قرار میگیرد که علاوه بر در اختیار داشتن دادههای معتبر و کافی، برای تهیه آن توجیه اقتصادی لازم داشته باشیم. برای این منظور پاسخ به سوالات زیر بسیار کمک کننده است.
- چگونه میتوان به بهترین شکل ویژگی اصلی محصول را ارائه کرد؟
- میزان سرمایهگذاری مد نظر برای تهیه MVP چقدر است؟
- انتظار دریافت چه بازخوردی از مخاطب محصول را داریم؟
- در چه محلهایی میتوان به مخاطبان دسترسی داشت؟
بهعنوان مثال اگر محصول پیشنهادی بسیار فنی و تخصصی است، تهیه MVP ویدیویی برای تشریح کاربری آن بهترین کار است. همینطور اگر مخاطبان محصول از شبکههای اجتماعی بیشتر استفاده میکنند، می توان از طریق تهیه یک MVP بازاریابی با آنها ارتباط برقرار کرد.

۶. MVP را راهاندازی و بروزرسانی کنید
بعد از راهاندازی و ارائه MVP باید تلاش کنیم تا حد امکان مخاطبان بیشتری با آن تعامل برقرار کنند زیرا به این شکل دادههای بیشتری را جمعآوری میکنیم که میتوانند به بهبود نسخه اولیه کمک کنند. اگر MVP بازخورد زیادی داشت، در این صورت باید به تهیه نسخههای MVP با دقت بالا فکر کرد. در حقیقت با دریافت بازخوردهای بیشتر، ویژگیهای بیشتری را هم به نمونه اولیه خود اضافه میکنیم. البته دریافت بازخوردهای کم نیز به معنای کنار گذاشتن ایده نیست. بلکه این موضوع را باید بهعنوان مسیری برای یادگیری و برطرف کردن نقاط ضعف در نظر گرفت.
مراحل تکمیلی برای توسعه MVP چیست؟
حال در این بخش به طور خلاصه به پاسخ این سوال میپردازیم که مراحل توسعه MVP چیست و در ادامه مسیر چه باید کرد. در کل این فرایند در چهار مرحله تکمیلی به شرح زیر انجام میگیرد.
- بازنگری مخاطبان هدف بر اساس بازخوردها و طراحی برنامه بازاریابی جدید برای دسترسی به آنها
- اضافه کردن ویژگیهای جدید به MVP با هدف جذب کاربران جدید و درگیر کردن بیشتر کاربران فعلی
- افزایش کانالهای بازاریابی و تبلیغاتی و استفاده از همه کانالهای در دسترس در فضای مجازی یا حضوری
- نظارت بر عملکرد MVP با هدف شناسایی نقاط نیاز به بهبود و گرفتن تصمیمهای آگاهانه
ویژگی های MVP خوب
در فرایند توسعه محصول، اطمینان از اینکه شاخصهای لازم برای موفقیت آن در طراحی لحاظ شده است، بسیار اهمیت دارد. به همین دلیل تهیه MVP نیز باید با توجه به این معیارها انجام گیرد. طبق نظر اکثر متخصصان، یک MVP خوب ویژگیهایی به شرح زیر را دارد. فیلم آموزش مدیریت محصول در فرادرس نکات جالبی را در این زمینه بیان میکند. لینک این فیلم آموزشی در زیر آورده شده است:
۱. مشکلی حقیقی را حل میکند
یک MVP باید به نقطه درد یا مشکل مخاطب رسیدگی کند. این کار تضمینی برای مقبولیت محصول در بازار است. یعنی اینکه چیزی عرضه شده است که مردم مایل به پرداخت هزینه برای خرید آن هستند.
۲. حداقل ویژگیهای محصول را دارد
در عرضه MVP توجه به برجسته کردن تنها یک ویژگی اصلی از نکات مهم است. زیرا معرفی و ارائه بیش از حد ویژگیهای محصول، عرضه آن را پیچیده میکند. ضمن اینکه دریافت بازخورد، آزمایش و تحلیل نتایج را دشوارتر خواهد کرد.
۳. استفاده از آن آسان است
۴. مقرون به صرفه است
برای کاهش هزینهها در ابتدای کار، لازم است MVP مقرون به صرفهای را طراحی کرد. زیرا در صورت دریافت بازخورد کم و ناموفق بودن آزمایش نسخه اولیه محصول، کمترین ضرر مالی را خواهیم دید. از طرفی میتوانیم سرمایه بیشتری برای بازنگری و اصلاح موارد داشته باشیم.
۵. قابل اندازهگیری است
برای ارزیابی موفقیت فعالیت، باید شاخصهای مربوط را تعیین کرد. این معیارها میتوانند میزان تعامل کاربر، حفظ مخاطب یا کسب درآمد باشند. تعریف آنها بر اساس هدف مورد نظر متفاوت خواهد بود.

۶. انعطافپذیر است
یک MVP خوب طراحی شده باید کاملا منعطف باشد. یعنی بتوان بر اساس بازخورد کاربر بهراحتی در آن تغییر ایجاد کرد. این موضوع تضمینی برای قابلیت بازنگری نسخه موجود است. علاوه بر آن بعد از دریافت هر نوع بازخوردی نیازی به تغییرات بسیار ریشهای و تهیه MVP جدید نیست.
ضرورت و اهمیت طراحی MVP چیست؟
با تمام این موضوعات و دلایل اولیهای که در مورد اهمیت MVP بیان کردیم، شاید علاقهمندان نکتهبین نیاز به موارد بیشتری برای متقاعد شدن داشته باشند. در مرحله اول، تهیه MVP بر استفاده مناسب از فرصتهای بازار و راهاندازی فعالیتهای جدید با کمترین زمان و هزینه تاثیر میگذارد. انجام این کار در نهایت باعث توسعه محصولاتی کاملا منطبق با نیاز مخاطب خواهد شد.
جمعبندی
تهیه MVP ابزاری ضروری برای استارتآپها و کارآفرینانی است که به دنبال تولید محصول یا خدمتی جدید هستند. این فعالیت چارچوبی را برای توسعه و آزمایش ایدهها با سرعت بالا و عملکرد مناسب فراهم میکند. در نهایت میتوان با استفاده از بازخوردهای جمعآوری شده از کاربران در مورد MVP، با دقت بیشتری فرایند توسعه محصول یا ورود به بازارهای جدید را پیش برد. با توجه به اهمیت تهیه MVP بهخصوص در کسب و کارهای نوپا، در این مطلب از مجله فرادرس ضمن پاسخ به سوال MVP چیست، روشهای پیادهسازی آن را به همراه مثالهایی واقعی مورد بررسی قرار دادیم. علاقهمندان میتوانند برای آشنایی کامل با مفاهیم مربوط فیلمهای آموزشی تهیه شده در فرادرس را مشاهده کنند.
مطالب مجله فرادرس را در جستجوی گوگل سریعتر ببینید













