ASP.NET چیست؟ – هر آنچه باید بدانید

در این مطلب، مقدمه‌ای جامع پیرامون ASP.NET ارائه شده است و مطالعه آن می‌تواند به درک بهتر فریمورک ASP.NET کمک کند. در این نوشتار مهمترین قسمت‌های ASP.NET، مانند تاریخچه، معماری، اجزاء، فرایندهای توسعه و گزینه‌های استقرار آن، شرح داده شده است. همچنین در رابطه با اینکه یک برنامه‌نویس چه زمانی نیاز است که از این فریمورک استفاده کند نیز توضیحاتی ارائه شده است.

ASP.NET چیست ؟

ASP.NET Core چیست ؟

فیلم آموزش ASP.NET Core – مقدماتی در فرادرس

کلیک کنید

ASP.NET، درست مثل ‎.NET Core، در عین حال که هزینه‌ها را به حداقل می‌رساند انعطاف‌پذیر نیز هست. بسته به نیاز اپلیکیشن، می‌توان از بسته‌های NuGet برای افزودن ویژگی‌های جدید و پیچیده‌تر استفاده کرد. این امر باعث می‌شود که فرایند استقرار سریع‌تر و حافظه کم‌تری مصرف شود و ضمن کوچک‌تر شدن برنامه، مدیریت آن نیز ساده‌تر خواهد شد.

مقایسه ASP.NET با ASP.NET Core

به همین دلیل، برنامه‌نویسانی که از ASP.NET Core استفاده می‌کنند، می‌توانند برنامه‌های وبی بسازند که هم خوب کار می‌کنند و هم استفاده از آن‌ها نیز ساده‌تر است. چون کدهایی که مورد نیاز نیستند، کنار گذاشته شده‌اند، چیزی که در هنگام استفاده از نسخه قبلی رایج نبود.

در پایان، می‌توان گفت که فریمورک ASP.NET Core نسخه‌ای جدیدتر و بهتر از نسخه اولیه (یعنی ASP.NET) است، اما به این معنی نیست که ASP.NET دیگر مفید نیست؛ بلکه هنوز هم می‌تواند برای توسعه‌دهندگان بسیار کاربردی و موثر باشد.

فریمورک ASP.NET چگونه کار می کند؟

برای درک عمیق‌تر این موضوع که ماهیت ASP.NET چیست، لازم است با نحوه کار آن نیز آشنا شویم. در این بخش اطلاعات کافی در این خصوص ارائه شده است.

فیلم آموزش برنامه‌نویسی وب با C# و ASP.NET در فرادرس

کلیک کنید

شیوه های اصلی توسعه ASP.NET

زمانی که راجع به ماهیت ASP.NET فکر می‌کنیم، لازم است رویکردهای اصلی توسعه آن را نیز بشناسیم. در ادامه به شرح هر یک از این رویکردها پرداخته شده است.

Web Form در ASP.NET چیست ؟

معماری MVC در ASP.NET Core

ASP.NET روشی برای ساخت وب‌سایت‌های پویا با استفاده از مدل MVC و سایر الگوها را در اختیار ما قرار می‌دهد. با استفاده از MVC، شما کنترل کاملی بر روی عناصر HTML دارید که از طریق جداسازی صریح بین کُد و عناصر (نشانه‌گذاری‌های HTML) انجام می‌شود. همچنین تست آن نیز آسان است.

Web Pages در ASP.NET

ASP.NET می‌تواند صفحات وبی را بسازد که در طول زمان سازگار شوند و همین‌طور روشی برای ترکیب کُدهای HTML و کُدهای سمت سرور را برای ما فراهم می‌کند که هم سریع و هم کوچک است. این ویژگی، برای افزودن ویدیو و لینک‌ها به سایت‌های شبکه‌های اجتماعی مفید است. به علاوه، ویژگی‌های اضافی، مانند امکان ساخت وب‌سایت‌های زیبا و منطبق با آخرین استانداردهای وب را نیز در اختیار ما قرار می‌دهد.

فیلم آموزش برنامه‌نویسی وب با C# و ASP.NET در فرادرس

کلیک کنید

همه این فریمورک‌ها مناسب هستند و تمام اجزای مورد نیاز را دارند و ما می‌توانیم هر کدام از آن‌ها را که بخواهیم برای تهیه و توسعه وب اپلیکیشن‌های خود استفاده کنیم. این فریمورک‌ها ‎بر مبنای دات نت ساخته شده‌اند و دارای تعداد زیادی ویژگی اصلی مشابه نیز هستند.

هنگام ساخت اپلیکیشن‌ها، می‌توانیم از هر نوع روش توسعه دلخواهی استفاده کنیم. همچنین روش انتخابی باید باید بر اساس میزان دانش برنامه نویس و همین‌طور میزان مهارت او انتخاب شود.

معماری ASP.NET

معماری فریمورک ASP.NET از بخش‌های مهمی تشکیل شده است که در طول فرآیند توسعه در کنار هم قرار می‌گیرند.

زبان مورد استفاده در ASP.NET چیست ؟

زبان‌های گوناگونی مانند VB.NET ،C#‎ و #J برای فریمورک ‎دات نت وجود دارند که می‌توان برنامه‌های ASP.NET را با آن‌ها توسعه داد.

کتابخانه های ASP.NET

فریمورک ASP.NET، کتابخانه‌های پایه‌ دات نت و همچنین کتابخانه‌های منطبق با روش‌های مرسوم طراحی وب‌سایت‌ها را شامل می‌شود. یکی از این کتابخانه‌ها، «MVC» نامیده می‌شود و به ما امکان استفاده از این الگوی طراحی را برای تهیه وب اپلیکیشن‌ها و وب‌سایت‌ها می‌دهد. با به‌کارگیری الگوی MVC می‌توان وب اپلیکیشنی را با سه لایه مختلف شامل لایه تجاری، لایه نمایش و لایه کنترلِ ورودی ساخت.

فیلم آموزش نصب ASP.Net در ویژوال‌استودیو در فرادرس

کلیک کنید

کتابخانه‌های پایه این فریمورک، به برنامه‌نویسان اجازه می‌دهند تا با رشته‌ها، فایل‌های تاریخ و غیره کار کنند، اما توسعه‌دهندگان معمولاً از کتابخانه توسعه وب برای ساختن برنامه‌های وب استفاده می‌کنند.

Common Language Runtime در معماری ASP.NET

دیگر اجزای ASP.NET

در این بخش به معرفی و شرح سایر اجزای ASP.NET از جمله سیستم احراز هویت، حالت code behind و سایر موارد پرداخته شده است.

فیلم آموزش برنامه‌نویسی وب با C# و ASP.NET در فرادرس

کلیک کنید

سیستم احراز هویت

فریمورکی پایه برای پردازش درخواست های وب

به عنوان بخشی از فریمورک ASP.NET، سرورها کدهایی را ارزیابی می‌کنند که توسعه‌دهندگان وب با زبان C‎‎#‎ می‌نویسند و نتیجه آن به صورت HTML برای کاربر ارسال می‌شود.

حالت Code Behind

این مفهوم، جداسازی طراحی و کُدها را بیان می‌کند. با انجام این جداسازی، نگهداری از برنامه ASP.NET آسان‌تر می‌شود. فرمت کلی یک فایلِ‎،A‎SP.NET‎ در قالب asp‎x ذخیره می‌شود. فرض کنید صفحه وبی به نام MyPage.aspx داریم. در این صورت، فایل دیگری به نام MyPage.aspx.cs خواهیم داشت که بخش مربوط به کُدهای صفحه ما در آن قرار می‌گیرند. بنابراین ویژوال استودیو برای هر صفحه وب، فایل‌های جداگانه‌ای (یکی برای قسمت طراحی و دیگری برای کُد) ایجاد می‌کند.

منظور از مدیریت حالت در ASP.NET چیست ؟

ASP.NET امکاناتی را به منظور «کنترل حالت» (State Management) در اختیار برنامه‌نویسان قرار می‌دهد. همان‌طور که گفته شد، پروتکل HTTP به عنوان پروتکلی «بدون حالت» (Stateless) شناخته می‌شود. بیایید مثالی از برنامه سبد خرید را در نظر بگیریم. حالا وقتی یک کاربر تصمیم می‌گیرد که چه چیزی را می‌خواهد از سایت بخرد، دکمه افزودن آن محصول را فشار می‌دهد. برنامه باید اقلامی را به خاطر بسپارد که کاربر برای خرید انتخاب می‌کند. این موضوع به معنی به خاطر سپردن وضعیت یک اپلیکیشن در زمان فعلی، شناخته می‌شود.

با توجه به اینکه HTTP پروتکلی بدون وضعیت است، هنگامی که کاربر به صفحه خرید می‌رود، پروتکل HTTP اطلاعات مربوط به اقلام موجود درسبد خرید را ذخیره نمی‌کند. برای اطمینان از اینکه این اقلام می‌توانند به صفحه خرید منتقل شوند، باید کدنویسی بیشتری انجام شود که این نوع پیاده‌سازی، گاهی اوقات می‌تواند منجر به افزایش پیچیدگی برنامه شود. ASP.NET می‌تواند مدیریت حالت را از طرف شما انجام دهد. بنابراین ASP.NET اقلام موجود در سبد خرید را به خاطر می‌سپارد و آن را به صفحه خرید ارسال می‌کند.

عملیات Caching در ASP.NET چیست ؟

ASP.NET می‌تواند مفهوم «نهان‌سازی» (Caching) را پیاده‌سازی کند و از این طریق کارایی برنامه را بهبود ببخشد. این امر با ذخیره‌سازی صفحاتی که به دفعات توسط کاربر درخواست می‌شوند و ذخیره آن‌ها در یک مکان موقتی انجام می‌شود. این صفحات می‌توانند سریع‌تر بازیابی شوند و در نتیجه پاسخ‌های بهتری به کاربر ارسال شود. بنابراین ذخیره‌سازی می‌تواند کارایی برنامه را به میزان قابل توجهی بهبود بخشد.

چرا باید از ASP.NET استفاده کنید؟

دلایل زیادی وجود دارد مبنی بر اینکه ASP.NET، گزینه بسیار مناسبی برای ساخت اپلیکیشن‌ها و وب‌سایت‌ها است. از مهمترین مزایای آن می‌توان به سرعت دانلود بیشتر، هزینه کم و پشتیبانی از از زبان‌های متعدد اشاره کرد.

کارایی بیشتر فریمورک ASP.NET

منظور از کامپایل در ASP.NET چیست ؟

فیلم آموزش ساخت سایت فروشگاه با ASP.NET در فرادرس

کلیک کنید

در طول فرایند کامپایل، مرحله‌ای به منظور بررسی و «اعتبارسنجی» (Validation) نیز وجود دارد تا اطمینان حاصل شود که تمام کدها به درستی کار می‌کنند. به عنوان مثال، اگر مِتُدی به نام GetUser به GetEmployeed تغییر کند، در این صورت هر ارجاعی به GetUser در ادامه برنامه، منجر به وقوع خطا در هنگام فرایند کامپایل خواهد شد. بنابراین قابلیت کامپایلری بودن ASP.NET باعث پیدا کردن و رفع آسان‌تر خطاها می‌شود.

در یک زبان تفسیری، این مشکل تا زمان اجرای کدها و بررسی آن‌ها پیدا نمی‌شود، که باعث خواهد شد فرایند توسعه خیلی بیشتر طول بکشد. در یک برنامه بزرگ، تست سناریوهای ممکن به صورت دستی، زمان زیادی می‌برد و هنگامی که کُدها به‌روزرسانی می‌شوند، «ساخت» (Build) و نگهداری کدهای اضافی که برای تست هر موقعیت ممکن استفاده می‌شوند، کار زیادی می‌طلبد.

هزینه

هنگام ساخت یک وب سایت، قیمت نرم افزار، موضوع مهمی است که باید به آن فکر کنید. در گذشته، توسعه‌دهندگان برای ساخت اپلیکیشن‌ها مجبور بودند نرم افزارهای گران قیمتی همچون IDEهای محبوب و پراستفاده را خریداری کنند. امروزه، اکثر کدها را می‌توان با ابزارهای رایگان نوشت. برای کدنویسی ASP.NET، می‌توانید از ویرایشگر متنی ساده، کُد ادیتورهای رایگان و یا برنامه‌ پرکاربرد ویژوال استودیو استفاده کنید.

برای توسعه و استقرار وب‌سایت‌ها، غیر از IDE، به موارد دیگری همچون «سرور میزبان» (Hosting Server) و نرم‌افزارِ سرورِ وب اپلیکیشن نیز احتیاج داریم. «سرور اطلاعات اینترنتی مایکروسافت» (Internet Information Server) یا به اختصار IIS، جایی است که بیشتر برنامه‌های ASP.NET در آن ذخیره می شوند. IIS به صورت رایگان در دسترس است و با تمام نسخه‌های سیستم عامل ویندوز کار می‌کند. در بیشتر مواقع، هزینه میزبانی وب‌سایت روی سرور ویندوزی، بیشتر از سرور لینوکسی (با همان امکانات و کارایی) است.

برنامه‌های نوشته شده به زبان‌های پی‌اچ‌پی، جاوا اسکریپت و روبی، به طور معمول روی سرورهای لینوکسی اجرا می‌شوند. از زمان معرفی ASP.NET Core در سال ‍۱۳۹۵ (۲۰۱۶ میلادی)، دیگر الزامی به میزبانی برنامه‌های ASP.NET توسط IIS، وجود ندارد. به طوری که این برنامه‌ها علاوه بر ویندوز می‌توانند روی لینوکس و macOS نیز، میزبانی شوند.

سازگاری با پایگاه داده

شی گرایی در ASP.NET چیست ؟

پشتیبانی مؤثر

مایکروسافت، بزرگترین شرکت نرم افزاری در جهان، هنوز در حال توسعه و ترویج ASP.NET است، فریمورکی که می‌توان از آن به طور رایگان و تحت مجوز منبع آزاد نیز استفاده کرد. مایکروسافت سرمایه زیادی را برای پلتفرم‌های توسعه، جامعه توسعه‌دهندگان و حمایت از شرکت‌های سازنده نرم‌افزارهایی که این برنامه ها را اجرا می کند، اختصاص داده است. با این تفاصیل، دیگر لازم نیست که به این زودی‌ها نگران جا ماندن نرم‌افزارتان (از تکنولوژی روز) باشید.

مزایای ASP.NET چیست ؟

ASP.NET به دلیل سرعت بالا، هزینه کم و پشتیبانی گسترده از زبان‌ها، هنوز هم برای توسعه‌دهندگان وب مفید است. این پلتفرم همچنین به حداقل تنظیمات و پیکربندی نیاز دارد و توسعه‌دهندگان قادر به دانلود این پلتفرم با صرف چند دقیقه زمان و بدون هیچ گونه پیش‌نیازی هستند. ASP.NET از این جهت سودمند واقع می‌شود که وب‌سایت‌ها و وب اپلیکیشن‌های ساخته شده با آن، سریع‌تر و کارآمدتر از برنامه‌های ساخته شده با PHP و سایر فریمورک‌ها هستند.

فیلم آموزش برنامه‌نویسی وب با C# و ASP.NET در فرادرس

کلیک کنید

ASP.NET، کدها را ابتدا کامپایل و سپس به کد شی تبدیل می‌کند، بنابراین امکان اجرای سریع‌تر آن را از کدهای تفسیر شده فراهم می‌آورد. وقتی کسی از کدهای تفسیر شده‌ای مانند PHP استفاده می‌کند، ممکن است قبل از یافتن و رفع هرگونه خطا، برنامه را اجرا کند. در صورتی که در ASP.NET، خطاها در هنگام کامپایل مشخص می‌شوند. بنابراین برنامه‌نویسان می‌توانند به سرعت هرگونه مشکلی را برطرف کنند.

کاربرد های ASP.NET

توسعه‌دهندگان وب می‌توانند از فریمورک‌‌های ASP.NET برای ساخت پروژه‌های پیچیده وب، مانند وب اپلیکیشن‌هایی با دامنه‌های اینترنتی و همچنین وب‌سایت‌های پویای خود، استفاده کنند. این پروژه‌ها سطح بالاتری را از تعامل دارند، بنابراین کدنویسی آن‌ها با هدف کارآمدتر شدن پروژه و پاسخگویی به کاربران، اهمیت زیادی خواهد داشت. ASP.NET Core برای وب اپلیکیشن‌های مدرن وب مفیدتر است، زیرا علاوه بر جدیدتر بودن، با تمام سیستم عامل‌های اصلی رایانه نیز کار می‌کند.

توسعه‌دهندگان هنوز هم می‌توانند برای ساختن وب‌سایت‌های خود از پلتفرم‌های دیگر استفاده کنند، اما آن‌ پلتفرم‌ها زمانی ایده‌آل خواهند بود که وب‌سایت‌‌های مورد نظر، اهداف نسبتاً ساده‌ای را دنبال کنند و یا اینکه بخواهند سیستمی مدیریتی را برای به‌روزرسانی وب‌سایت‌های خود حفظ کنند. این پلتفرم‌ها برای کاربران کم‌تجربه امکان کسب درآمد از طریق راه‌اندازی وب‌سایتی با اندازه متوسط را فراهم می‌کنند. کار با ASP.NET تماماً به صورت کدنویسی انجام می‌شود، اما با افزایش قابلیت کنترل برای توسعه‌دهندگان، امکان دسترسی به پایگاه‌داده‌ها، افزایش یکپارچگی و افزایش امنیت را نیز فراهم می‌کند.

جمع‌بندی

امیدواریم که این نوشتار با تشریح اینکه ASP.NET چیست، برای شما و کسب و کارتان مفید بوده باشد. در حقیقت، دلایل زیادی برای مطالعه و کسب اطلاعات پیرامون ASP.NET وجود دارد. حتی با وجود حرفه‌ای‌تر بودن آخرین نسخه از ASP.NET یعنی ASP.NET Core، توسعه‌دهندگان بسیاری وجود دارند که هنوز از نسخه قدیمی‌تر آن استفاده می‌کنند، زیرا ASP.NET ویژگی‌های بسیاری دارد که امروزه نیز مفید هستند. بنابراین، نیازی نیست که کاربران، نگران قدیمی بودن ASP.NET باشند زیرا مایکروسافت آن را به‌روز نگه می‌دارد و به اندازه کافی از آن پشتیبانی می‌کند.

به عنوان سخن پایانی باید بگوییم که اگر از ASP.NET برای تهیه وب اپلیکیشن‌ها استفاده کنید، لازم نیست وقت یا انرژی زیادی را برای راه‌اندازی و ایجاد یک محیط توسعه صرف کنید و این کار با ASP.NET به سرعت و به‌خوبی قابل انجام خواهد. همچنین، با توجه به اینکه که این پلتفرم همچنان «رسیدگی و نگهداری» (Maintained) خواهد شد، می‌توانید مطمئن باشید که برنامه‌های شما هم ایمن و هم به‌روز خواهند بود.