تبدیل تاریخ شمسی به میلادی – آموزش کامل تمام روش ها به زبان ساده

روش‌های بسیاری مانند ابزارهای آنلاین، فرمول‌های دستی، نرم‌افزاری و کدنویسی بسته به نیاز برای تبدیل تاریخ شمسی به میلادی وجود دارد. تبدیل تاریخ شمسی به میلادی در بسیاری از امور کاری و روزمره کاربرد دارد. بازرگانان، برنامه‌نویسان، حسابداران، دانشجویان و دفاتر مهاجرت برای تنظیم اسناد، انجام محاسبات، ثبت‌نام یا ارتباط با سازمان‌های بین‌المللی به این تبدیل نیاز دارند. همچنین در کارهایی مانند خرید بلیط، رزرو هتل و ارسال درخواست به دانشگاه‌های خارجی، آشنایی با تبدیل تاریخ اهمیت زیادی دارد. در این مطلب از مجله فرادرس سه روش عمومی و پنج روش تبدیل تاریخ در نرم‌افزارهای اکسل، گوگل‌شیت و محیط‌های برنامه‌نویسی مختلف را همراه کدهای نمونه آن توضیح می‌دهیم.

روش‌های تبدیل تاریخ شمسی به میلادی

برخی ماه‌های میلادی و شمسی از لحاظ تعداد روز با یکدیگر فرق دارند. همچنین وجود سال کبیسه در تاریخ شمسی باعث می‌شود که تبدیل تاریخ‌ها کمی پیچیده باشد. افراد با توجه به نیاز خود از نظر دقت، سرعت و حجم کار از روش‌های مختلفی برای تبدیل تاریخ شمسی به میلادی استفاده می‌کنند. رایج‌ترین دسته‌بندی برای این تبدیل به شرح زیر است.

۱. تبدیل تاریخ با روش‌های عمومی از طریق سه روش زیر انجام می‌شود:

• فرمول‌ دستی
• ابزارهای محاسباتی آنلاین
• ابزارهای هوش مصنوعی

۲. تبدیل تاریخ در نرم‌افزارهای صفحه گسترده از طریق دو ابزار زیر ممکن است:

• نرم‌افزار اکسل
• گوگل‌شیت

۳. تبدیل تاریخ در محیط‌های برنامه‌نویسی به ۳ شکل زیر انجام می‌شود:

• پایتون
• جاوا اسکریپت
• PHP

روش‌های عمومی بیشتر برای کارهای روزانه مورد استفاده قرار می‌گیرند و نیاز به مهارت خاصی ندارند. در مواقعی که تعداد تبدیل تاریخ‌ها کم است یا دقت بالایی نیاز نداریم، استفاده از آن‌ها بهترین انتخاب محسوب می‌شود. اما برای کارهای اداری یا انجام پروژه‌های دانشجویی که دقت بالا نیاز است یا با تاریخ‌های بسیاری سر و کار داریم بر حسب نیاز روش‌های نرم‌افزاری یا برنامه‌نویسی را استفاده می‌کنیم.

در همه این روش‌ها اکسل کامل‌ترین نرم‌افزاری است که همه افراد در هر سطحی می‌توانند با فرمول‌نویسی ساده یا یادگیری ترفندهای آن تبدیل تاریخ را به‌راحتی انجام دهند. بنابراین صرف‌نظر از نوع کاربری پیشنهاد می‌کنیم در کنار مطالعه ادامه بحث فیلم آموزش ترفندهای کاربردی اکسل در فرادرس را نیز مشاهده کنید.

این آموزش پایه استفاده از اکسل برای کارهای روزمره، انجام پروژه‌های دانشجویی، کارهای اداری و تخصصی است.

۱. روش‌های عمومی تبدیل تاریخ شمسی به میلادی

روش‌های عمومی برای کاربران عادی، دانشجویان یا کارمندان و کارشناسان در تبدیل تاریخ‌ها به تعداد کم کاربرد دارد. دسترسی آسان، سرعت بالای انجام کار و عدم نیاز به دانش خاص نرم‌افزاری از مهم‌ترین ویژگی‌های این روش است. با این حال روش‌های ساده تبدیل تاریخ شمسی به میلادی معمولا یک تا دو روز خطا دارد و اگر تعداد تاریخ‌های مورد نظر زیاد باشد نیاز به صرف زمان زیادی برای انجام کار داریم.

فیلم مجموعه آموزش عمومی – جامع و کاربردی در فرادرس

کلیک کنید

فرمول دستی

مبدا شروع تقویم شمسی سال ۶۲۲ میلادی است و ماه آغاز سال شمسی طبق تقویم میلادی ۲۰ یا ۲۱ مارچ است. اما سال میلادی از اول ماه ژانویه آغاز می‌شود. بنابراین در ابتدای سال شمسی، تقویم میلادی حدود ۲ ماه و ۲۰ روز جلوتر است. اما به‌دلیل اینکه برخی ماه‌های شمسی ۳۱ روزه است و سال کبیسه هم دارد، برای تبدیل تقویم شمسی به میلادی تغییرات کوچکی در این اعداد داریم.

برای محاسبه نسبتا دقیق تبدیل تاریخ‌ها به روش دستی با توجه به این اختلاف‌ها جدول زیر راهنمای مناسبی است.

البته روش دستی صددرصد دقیق نیست و برای سال کبیسه خطای حدود یک تا دو روز دارد. برخی مواقع این تبدیل در تاریخ‌های نزدیک به آخر سال شمسی بسیار پیچیده می‌شود.

مثال

برای تبدیل تاریخ ۹ مرداد ۱۴۰۵ مراحل زیر را انجام می‌دهیم.

تبدیل سال

چون روز ۹ مرداد از ۱۰ دی کوچک‌تر است، عدد «۶۲۱» را به سال شمسی اضافه می‌کنیم. بنابراین نتیجه سال میلادی عدد ۲۰۲۶ است.

تبدیل ماه

روز ۹ مرداد از عدد ۲۱ فروردین کوچک‌تر است. بنابراین طبق ردیف اول جدول، عدد ماه مرداد یعنی «۵» را با عدد «۲» جمع می‌کنیم. پس عدد ماه میلادی برابر «۷» می‌شود.

تبدیل روز

به همین ترتیب طبق ردیف اول جدول برای به‌دست آوردن روز معادل میلادی، عدد «۹» را با «۲۱» جمع می‌کنیم. بنابراین معادل آن روز «۳۰» می‌شود.

بر این اساس تاریخ ۹ مرداد ۱۴۰۵ معادل ۲۰۲۶/۷/۳۰ میلادی است.

ابزارهای محاسباتی آنلاین

با جستجوی عبارت «تبدیل تقویم تاریخ شمسی به میلادی» در اینترنت محاسبه‌گرهای آنلاین بسیاری را می‌بینیم. کار با این ابزارها بسیار ساده است و بعد از باز کردن سایت فقط کافی است تاریخ مورد نظر را در آن وارد کنیم. بعداز این کار تاریخ میلادی معادل نمایش داده می‌شود. در این حالت هم اگر تعداد تاریخ زیاد باشد، کار محاسبه زمانبر و دشوار است. با این حال از آنجایی که این محاسبه‌گرها قادر به محاسبه تبدیل تاریخ میلادی به شمسی هم هستند، در صورت نیاز می‌توانیم هم‌زمان برای این کار هم از آن‌ها استفاده کنیم.

ابزارهای هوش مصنوعی

ابزارهای هوش مصنوعی در حال حاضر پراستفاده‌ترین روش و راه‌حلی میانبر برای فعالیت‌ها هستند. انواع مدل‌های رایج هوش مصنوعی مانند «ChatGpt»، «Gemeni»، «Deepseek» یا «Gapgpt» فقط با نوشتن دستور صحیح نتیجه را در همان لحظه نشان می‌دهند. با این حال آن‌ها برای تبدیل تاریخ در تعداد زیاد یا خودکار کردن تبدیل در نرم‌افزار مناسب نیستند.

برای آشنایی بیشتر با دو هوش مصنوعی پر کاربرد پیشنهاد می‌کنیم فیلم آموزش مبانی کار با ChatGPT و جمینی در فرادرس را مشاهده کنید.

فیلم آموزش ChatGPT و Gemini – مقدماتی در فرادرس

کلیک کنید

۲. تبدیل تاریخ شمسی به میلادی در نرم‌افزارهای صفحه گسترده

هنگام کار با گزارش‌ها، فایل‌های مالی یا فهرست اطلاعات شامل تاریخ به تعداد زیاد لازم است از ابزارهای دیگری برای تبدیل تاریخ شمسی به میلادی استفاده کنیم. نرم افزار اکسل و گوگل‌شیت به‌دلیل دسترسی بیشتر و کاربرپسند بودن انتخاب مناسبی برای انجام کارهای اداری و پروژه‌های دانشجویی هستند. در این دو نرم‌افزار با استفاده از افزونه‌ها یا کدنویسی می‌توانیم تبدیل تاریخ‌ها را به‌راحتی انجام دهیم.

فیلم آموزش ترفندهای کاربردی در Excel در فرادرس

کلیک کنید

تبدیل تاریخ شمسی به میلادی در اکسل

اکسل یکی از نرم‌افزارهای پرکاربرد در مدیریت پروژه، امور مالی، تحلیل داده و تهیه گزارش است. با توجه به امکانات این نرم‌افزار بسیاری از کارشناسان، مدیران کسب و کار و دانشجویان برای فعالیت‌های خود از آن استفاده می‌کنند.

در اکسل به چهار روش زیر می‌توانیم تاریخ شمسی را به میلادی تبدیل کنیم.

1. تغییر فرمت سلول
2. استفاده از افزونه‌ها
3. برنامه‌نویسی ویژوال بیسیک
4. روش Power Query

در ادامه بحث هر یک از این موارد را به‌صورت کامل توضیح می‌دهیم.

تغییر فرمت سلول

در نسخه‌های ۲۰۱۶ به بعد اکسل تبدیل تاریخ به‌راحتی با تغییر فرمت سلول انجام می‌گیرد. بنابراین اگر تاریخ‌های میلادی در جدول داشته باشیم، ابتدا روی آن کلیک راست می‌کنیم و در پنجره باز شده با انتخاب «Format Cells» تاریخ را در قسمت «Date» به فرمت شمسی تغییر می‌دهیم.

در مطلب زیر مراحل انجام کار را به‌ شکل کامل توضیح داده‌ایم.

استفاده از افزونه‌ها

برای تبدیل تاریخ‌ها به یکدیگر در نسخه‌های قدیمی اکسل نیاز به نصب افزونه داریم. این افزونه‌ها با ایجاد توابع آماده،‌ بدون نیاز به برنامه‌نویسی عملیات تبدیل تاریخ شمسی به میلادی را با سرعت انجام می‌دهند. اما امکان دارد بعد از تبدیل تاریخ در یک فایل اکسل، سیستم دیگری که افزونه ندارد این تاریخ‌ها را نخواند و پیام خطا بدهد. البته نکته قوت این روش امکان تبدیل تاریخ شمسی به میلادی و همچنین میلادی به شمسی است.

افزونه‌های بسیاری برای نصب روی اکسل وجود دارند که در مطلب زیر از مجله فرادرس مراحل استفاده و نصب یکی از رایج‌ترین آن‌ها را توضیح داده‌ایم.

برنامه‌نویسی ویژوال بیسیک

اگر به‌طور مرتب با تاریخ‌های شمسی کار می‌کنیم، برنامه‌نویسی ویژوال بیسیک (VBA) در اکسل بهترین روش تبدیل تاریخ است. با این کار یک تابع سفارشی در اکسل ایجاد می‌کنیم و بعد از آن با وارد کردن یک فرمول تاریخ شمسی را به میلادی تبدیل می‌کنیم. برنامه‌نویسی VBA به‌خصوص در فایل‌های بزرگ اکسل و تعداد زیاد تاریخ بسیار کاربرد دارد. سرعت بالای پردازش، تبدیل خودکار تاریخ‌ها و امکان شخصی‌سازی کد نوشته شده متناسب با نیاز از مهم‌ترین مزایای این روش است.

• برای ایجاد تابع سفارشی تبدیل تاریخ با VBA ابتدا کلید Alt+F11 را فشار می‌دهیم تا محیط ویژوال بیسیک باز شود. سپس از زبانه «Insert» به بخش «Module» می‌رویم.

• کد نمونه زیر را با حذف عبارت‌های فارسی در پنجره باز شده می‌نویسیم.

• فایل را ذخیره می‌کنیم و به کاربرگ اکسل برمی‌گردیم. حال برای فراخوانی آن در محیط اکسل اگر تاریخ شمسی در سلول A1 باشد، برای تبدیل آن کافی است فرمول زیر را در محل دلخواه از کاربرگ بنویسیم.

البته کار بدون مشکل با محیط ویژوال بیسیک نیاز به یادگیری ترفندهای آن دارد. بنابراین پیشنهاد می‌کنیم به عنوان مطالعه تکمیلی فیلم آموزش برنامه‌نویسی وی‌بی‌ای در اکسل در فرادرس را نیز مشاهده کنید.

فیلم آموزش برنامه‌نویسی VBA در Excel – مقدماتی در فرادرس

کلیک کنید

Power Query

این ابزار نیز در اکسل به‌دلیل سرعت، دقت بالا و امکان خودکارسازی تبدیل تاریخ‌ها به تعداد بالا بسیار کاربردی است. با این حال برخی قابلیت‌های آن در نسخه‌های قدیمی اکسل در دسترس نیستند. برای تبدیل تاریخ شمسی به میلادی در این ابزار نیز نیاز به ایجاد توابع سفارشی با کدنویسی به شرح زیر داریم.

• ابتدا از زبانه «Data» به بخش «From table/range» می‌رویم.

• سپس در پنجره ادیتور ابزار از زبانه «Home» بخش «Advanced Editor» را انتخاب می‌کنیم.

• برای ایجاد تابع سفارشی کد نمونه زیر را بعد از حذف عبارت‌های فارسی در ادیتور وارد می‌کنیم.

با اجرای تابع در محیط اکسل، تمام تاریخ ها به شکل خودکار به میلادی تبدیل می‌شوند.

برای یادگیری کامل مراحل پیشنهاد می‌کنیم فیلم آموزش رایگان تبدیل تاریخ شمسی به میلادی در اکسل در فرادرس را مشاهده کنید.

تبدیل تاریخ شمسی به میلادی در گوگل شیت

گوگل‌شیت یک نرم‌افزار صفحه گسترده است که برای ویرایش و اشتراک‌گذاری هم‌زمان فایل‌ها در تیم‌های کاری بسیار کاربرد دارد. هر چند این نرم‌افزار مانند اکسل امکانات کمتری برای برنامه‌نویسی یا اضافه کردن افزونه برای تاریخ شمسی دارد، با این حال از طریق ایجاد یک تابع سفارشی می‌توانیم تبدیل تاریخ‌ها را به‌سادگی انجام دهیم.

• برای این کار ابتدا از بخش «Extention» گزینه «Apps Script» را انتخاب می‌کنیم.

• سپس در پنجره باز شده کد نمونه زیر را با حذف عبارت‌های فارسی می‌نویسیم.

• بعد از ذخیره کردن فایل می‌توانیم در سلول دلخواه، تابع سفارشی ایجاد شده را فراخوانی کنیم. برای این کار به عنوان مثال اگر تاریخ شمسی در سلول A2 باشد، با نوشتن تابع زیر آن را به تاریخ میلادی تبدیل می‌کنیم.

در گوگل‌شیت نیز امکان تبدیل تعداد زیادی تاریخ به صورت خودکار را داریم. ضمن اینکه برای همه فایل‌های آنلاین و اشتراکی قابل استفاده است.

در صورت علاقه‌مندی به یادگیری این نرم‌افزار پیشنهاد می‌کنیم فیلم آموزش گوگل شیت در فرادرس را مشاهده کنید.

فیلم آموزش گوگل‌شیت – مقدماتی در فرادرس

کلیک کنید

یادگیری روش‌های ساده تا حرفه‌ای تبدیل تاریخ همراه فرادرس

تبدیل تاریخ در نرم‌افزار اکسل، گوگل‌شیت و زبان‌های برنامه‌نویسی به نسبت روش‌های عمومی کاربرد بیشتری دارد. با توجه به گستردگی ابزارها در هر یک از این موارد، پیدا کردن مرجع یکپارچه‌ برای یادگیری تکمیلی نحوه انجام کار کمی دشوار است. اما در این مسیر مجموعه فیلم‌های آموزشی فرادرس به‌دلیل تنوع موضوعات و توجه به همه نیازهای کاربران، مجموعه‌ای جامع برای علاقه‌مندان است. این مجموعه فیلم‌های آموزشی از سطح مقدماتی تا پیشرفته برای افراد شاغل، دانشجویان و حتی علاقه‌مندانی که نیاز به مرجعی ساده برای یادگیری دارند، طراحی شده‌اند. ضمن اینکه استفاده از اساتید شناخته شده و امکان دریافت گواهینامه دو زبانه مسیر یادگیری را حرفه‌ای‌تر می‌کند.

پیشنهاد اول برای شروع یادگیری کامل تبدیل تاریخ در سطح ساده با استفاده از نرم‌افزارهای اکسل و گوگل‌شیت، فیلم‌های آموزشی منتخب زیر است.

• فیلم آموزش مقدماتی برنامه‌نویسی VBA در اکسل همراه گواهینامه در فرادرس
• فیلم آموزش مقدماتی گوگل‌شیت همراه گواهینامه در فرادرس
• فیلم آموزش ترفندهای کاربردی اکسل همراه گواهینامه در فرادرس

در سطح حرفه‌ای‌تر علاقه‌مندان می‌توانند از فیلم‌های آموزشی منتخب زیر استفاده کنند.

• فیلم آموزش پیشرفته برنامه‌نویسی VBA در اکسل همراه گواهینامه در فرادرس
• فیلم آموزش کار با داده‌های اکسل در پایتون همراه گواهینامه در فرادرس
• فیلم آموزش پیشرفته گوگل‌شیت همراه گواهینامه در فرادرس
• فیلم آموزش مقدماتی تا پیشرفته جاوا اسکریپت در فرادرس

همچنین در سه مجموعه آموزش زیر امکان انتخاب موارد بیشتر نیز وجود دارد.

• مجموعه فیلم آموزش مقدماتی تا پیشرفته اکسل در فرادرس
• مجموعه فیلم آموزش مقدماتی تا پیشرفته گوگل‌شیت در فرادرس
• مجموعه فیلم آموزش مقدماتی تا پیشرفته برنامه‌نویسی در فرادرس

۳. تبدیل تاریخ شمسی به میلادی در محیط‌ برنامه‌نویسی

در پروژه‌های نرم‌افزاری برای تبدیل تاریخ‌ها از کتابخانه‌های تخصصی استفاده می‌کنیم. چنین مواقعی انجام خودکار تبدیل با استفاده از کدنویسی بعد از نصب کتابخانه‌ها، دقت کار را بیشتر می‌کند و زمان توسعه نرم‌افزار را نیز کاهش می‌دهد. برای آشنایی بیشتر در ادامه مطلب روش کار در سه زبان برنامه‌نویسی پایتون، جاوا اسکریپت و PHP را توضیح می‌دهیم.

فیلم مجموعه آموزش پروژه محور برنامه‌ نویسی – مقدماتی تا پیشرفته در فرادرس

کلیک کنید

زبان برنامه‌نویسی پایتون

اگر در پروژه‌های تحلیل داده، توسعه وب یا اتوماسیون با تاریخ‌های شمسی سر و کار داریم، کتابخانه‌های آماده در پایتون ابزاری مناسب برای تبدیل تاریخ‌ها هستند. این روش نیز بسیار دقیق است و اختلاف سال کبیسه یا ماه‌های میلادی را در نظر می‌گیرد. یکی از کتابخانه‌های پرکاربرد پایتون برای تبدیل تاریخ «jdatetime» است. بعد از نصب این کتابخانه در محیط برنامه کد نمونه زیر را برا ی تبدیل تاریخ شمسی به میلادی می‌نویسیم.

با اجرای کد، تاریخ‌های شمسی به‌صورت خودکار تبدیل به تاریخ میلادی می‌شوند.

مراحل انجام این کار نیاز به دقت و مهارت در محیط برنامه‌نویسی دارد. بنابراین پیشنهاد می‌کنیم برای رفع مشکلات احتمالی فیلم آموزش برنامه‌نویسی پایتون در فرادرس را مشاهده کنید.

فیلم آموزش برنامه‌نویسی پایتون – مقدماتی در فرادرس

کلیک کنید

زبان برنامه‌نویسی جاوا اسکریپت

برخی مواقع در پروژه‌های تحت وب لازم است تقویم شمسی را به میلادی تبدیل کنیم. در زبان برنامه‌نویسی جاوا اسکریپت هم برای این کار از کتابخانه‌های تخصصی مانند «jalaali-js» استفاده می‌کنیم. بنابراین بعد از نصب کتابخانه کافی است کد زیر را برای تبدیل تاریخ شمسی به میلادی در برنامه وارد کنیم.

سرعت بالای انجام کار، نیاز نداشتن به انجام تبدیل تاریخ در سمت سرور و دقت بالا از مزیت‌های جاوا اسکریپت است. به این شکل کاربران تاریخ را به شکل شمسی وارد می‌کنند، اما اطلاعات در قالب استاندارد میلادی ذخیره می‌شود.

در صورت علاقه‌مندی به یادگیری تکمیلی این زبان برنامه‌نویسی پیشناد می‌کنیم فیلم آموزش جاوا اسکریپت مقدماتی تا پیشرفته در فرادرس را مشاهده کنید.

فیلم آموزش جاوااسکریپت JavaScript – مقدماتی تا پیشرفته در فرادرس

کلیک کنید

زبان برنامه‌نویسی PHP

PHP یکی از زبان‌های برنامه‌نویسی برای توسعه وب‌سایت‌ها است. در این محیط معمولا تاریخ شمسی قبل از ذخیره در پایگاه داده یا پردازش در برنامه به تاریخ میلادی تبدیل شود. برای این کار مانند دیگر محیط‌های برنامه‌نویسی نیاز به نصب کتابخانه‌های تخصصی داریم. رایج‌ترین این کتابخانه‌ها «Morilog/Jalali» است که امکانات کامل تبدیل تاریخ را دارد. بعد از نصب کتابخانه کافی است کد نمونه زیر را در محیط برنامه وارد کنیم.

البته با توجه به ترفندهای ریز کار برای یادگیری بهتر پیشنهاد می‌کنیم فیلم آموزش رایگان تبدیل تاریخ شمسی به میلادی در PHP در فرادرس را نیز مشاهده کنید.

لازم است توجه داشته باشیم که در همه زبان‌های برنامه‌نویسی اشاره شده امکان تبدیل تاریخ میلادی به شمسی نیز وجود دارد. یعنی بعد از نصب کتابخانه‌های تخصصی کد مربوط به تبدیل را می‌نویسیم و به‌راحتی از آن استفاده می‌کنیم.

در صورت علاقه‌مندی به مطالعه بیشتر، روش انجام کار و نمونه کدها را در مطلب زیر توضیح داده‌ایم.

جمع‌بندی پایانی

تبدیل تاریخ شمسی به میلادی در بسیاری از کارهای روزمره و اداری ضروری است. در این مطلب از مجله فرادرس روش‌های عمومی تبدیل تاریخ با استفاده از فرمول دستی، ابزارهای آنلاین و هوش مصنوعی را یاد گرفتیم. همچنین با روش تبدیل تاریخ در نرم‌افزارهای اکسل و گوگل شیت و سه محیط برنامه‌نویسی رایج آشنا شدیم. روش‌های عمومی در تعداد تاریخ‌های کم به‌کار می‌روند. اما برای انجام دقیق تبدیل تاریخ‌های به تعداد بالا در کارهای اداری و انواع مختلف کسب و کار لازم است دیگر روش‌ها را استفاده کنیم. انتخاب بهترین روش به نیاز، تعداد داده‌ها، سرعت و دقت انجام کار بستگی دارد. بنابراین لازم است با توجه به آن مهارت مورد نیاز کار با نرم‌افزار مربوط یا زبان برنامه‌نویسی را نیز یاد بگیریم.